ارگ بم

مجموعه ارگ بم یک شهر کامل بوده که پیشتر کل شهر بم در همین مجموعه وجود داشته است. بخش هایی از مجموعه تا همین ۱۵۰ سال پیش هم مسکونی بوده است و بخش سربازخانه آن تا زمان رضاشاه هم استفاده میشده است. (حدود ۷۰ سال پیش) شدیدا توصیه میکنم از خدمات راهنمایان گردشگری که در محل وجود دارد استفاده کنید. قیمت استفاده از راهنما در نوروز ۱۴۰۴ برای هر ساعت ۳۰۰ هزارتومان بود و یک گشت معمولی حدود دو ساعت طول میکشد. آثاری از سکونت در این محل از حدود ۶۰۰۰ سال پیش نیز وجود دارد هرچند باقیمانده سازه های فعلی مربوط به دوران های مختلف پس از اسلام است. شهر شامل خانه های مردم معمولی، بازار، سربازخانه، اصطبل، خانه های اعیانی و حاکم نشین است. در حال حاظر هم سرویس بهداشتی و فروشگاه آب و مواد غذایی در مجموعه وجود دارد که نیاز بازدیدکنندگان را برآورده میکند.

- ارگ بم ؟! ارگ بم در استان کرمان و در ضلع شمال شرقی شهر بم جای دارد و توسط دو خیابان اصلی بهمن و بلوار لطفعلی خان احاطه شده است. ارگ بم که به عنوان بزرگترین سازه خشتی جهان شناخته میشود، در شهر تاریخی بم در جنوب شرقی ایران جای گرفته است. ارگ بم که یکی از آثار ثبت شده از ایران در فهرست میراث معنوی جهان است، یک پایگاه مهم در کنار جاده ابریشم بشمار می‌رود. ارگ بم بزرگترین سازه با بنای خشتی است که در فهرست میراث فرهنگی یونسکو به ثبت رسیده است. این بنا در دوره ساسانیان تاسیس شده و در بالای تپه ای مصنوعی در ربع شمال غربی شهر قدیمی بم واقع شده است. این منطقه در چهارراه جاده ابریشم و جاده های منتهی به آسیای میانه، خلیج فارس و مصر بود. قرن هفتم تا یازدهم اوج شکوفایی ارگ بود زیرا این مرکز به یک مرکز تجاری پر رونق تبدیل شد و به داد و ستد و تجارت پارچه های ابریشم و پنبه کمک کرد. مجموعه ارگ مساحتی به طول ۳۱۵ متر در امتداد محور شرق غربی و به طول ۲۷۰ متر در امتداد محور شمال به جنوب را اشغال می کند. متأسفانه، چیزی در حدود ۸۰ درصد از ارگ بم در اثر زلزله ای که در سال ۱۳۸۲ این شهر را لرزاند تخریب شد. پس از خراب شدن ارگ بم در زلزله سال ۱۳۸۲، اقدامات بسیاری برای بازسازی این سازه خشتی انجام شد و طی آن، آثار فراوانی از خرابه های این سازه کشف شد. یکی از کارشناسان میراث جهانی خبری مبنی بر کشف پرستشگاههای ناشناخته در گسل بم (افراز) و همچنین شناسایی پوسته های کهن باروی ارگ بم ، منتشر کرد. علاوه بر کشف موارد ذکر شده، تعدادی سنگ نگاره که متعلق به ۳ دوره متفاوت هستند، در آواره های ارگ بم پیدا شده که بر روی آنها صحنه هایی از شکار حیواناتی همچون بز و پلنگ با تیر و کمان به تصویر کشیده شده است. اما خبر ناگوار این است که ارگ در حال بازسازی است و روزگار ناخوشایندی را سپری میکند، دست‌درازی‌های گسترده در ارگ بم و صحنه‌های زشتی که برجای مانده، میراث جهانی ایرانیان را در آستانۀ نابودی قرار داده است و اگر زودتر به داد آن نرسند با فاجعه‌ای رو برو خواهیم شد که دیگر نمیتوان جلو آن را گرفت. « قدر میراثهای باستانی و تاریخی مان را بدانیم»

ارگ بم بزرگ‌ترین سازه تاریخی خشتی در جهان است که محل آن در شهر بم در استان کرمان در جنوب شرقی ایران قرار دارد. در تاریخ ۵ دی ۱۳۸۲، ساعت ۰۴:۵۲:۵۵ در اثر زلزله بم آسیب دید اما در بدو حادثه به دلیل اهمیت آن سریعاً در فهرست آثار میراث جهانی درخطر قرار گرفت و با همکاری یونسکو و بسیاری از کشورها پروژه نجات بخشی این اثر انجام شد. چند روز پس از زلزله، محمد خاتمی، رئیس‌جمهور وقت ایران، دستور بازسازی آن را صادر کرد. بم و فضای فرهنگی آن در فهرست میراث جهانی یونسکو به عنوان بخشی از میراث جهانی بم و چشم‌انداز فرهنگی آن به ثبت رسیده‌است. زمان دقیق ساخت این دژ مشخص نیست اما تا سال ۱۸۵۰ پس از میلاد نیز همچنان مورد استفاده بود. ارگ قدیم بم از قرن هفتم تا یازدهم به عنوان چهارراهی در امتداد جاده ابریشم و دیگر راه‌های تجاری مهم و به‌عنوان تولیدکننده لباس‌های ابریشمی و نخی اهمیت یافت. کل بنا دژ بزرگی بود که ارگ را در خود جای داده بود، اما از آنجا که ارگ بر خرابه‌ها تسلط دارد، اکنون کل قلعه را ارگ بم می‌نامند. مساحت این ارگ نزدیک به ۱۸۱۲۵۴ متر مربع است که با دیوارهایی به بلندی ۶ تا ۷ متر و طول ۱۸۱۵ متر احاطه شده‌است. ارگ از دو بخش جدا از هم تشکیل شده‌است که هر کدام ویژگی‌های خاص خود را دارد. حدود ۶۷ برج در سطح شهر باستانی بم پراکنده شده‌است. قدمت باستان‌شناسی دقیقی از بناهای ارگ بم در دست نیست. با این حال، از طریق منابع تاریخی و متون باستانی، اولین سکونت انسان در این منطقه را می‌توان به قلعه ساخته شده توسط هخامنشیان، در حدود ۵۷۹–۳۲۳ قبل از میلاد ردیابی کرد. برخی از ویژگی‌های ارگ، مانند استقرار آن بر روی سکوی ترکیبی از بالای تپه طبیعی و تراس دست‌ساز، توسط باستان‌شناسان با مدل هخامنشی تخت جمشید مقایسه شده‌است. در زمان حکومت اشکانیان، قلعه گسترش یافت و به ارگ بم تبدیل شد. در مطالعه تطبیقی با عنوان «بم و تاریخ مختصر شهرسازی و شهرسازی در ایران» به این نتیجه رسیده شد که هسته اصلی شهر بم و بخش والی در دوران اشکانیان ساخته شده‌است. در زمان ساسانیان این قلعه به تصرف اردشیر بابکان درآمد. استحکامات و دیوارهای جدید بین سالهای ۲۲۴ تا ۶۳۷ پس از میلاد ساخته شد. در سال ۶۴۵ میلادی منطقه کرمان به تصرف اعراب درآمد و احتمالاً ارگ بم در جریان جنگ آسیب دیده‌است. یکی از فرماندهان عرب، مسجد الرسول را تأسیس کرد که یکی از نخستین مساجدی است که در اوایل دوران اسلامی در ایران ساخته شده‌است. در سال ۶۵۶ میلادی خوارج، گروهی از مسلمانان که از علی بن ابی‌طالب شکست خوردند، به کرمان و بم گریختند و در ارگ بم ساکن شدند. در سال ۸۶۹ میلادی یعقوب بن لیث صفار که با عباسیان می‌جنگید خوارج را شکست داد و ارگ بم را تصرف کرد. سپس این ارگ به مقر اصلی او تبدیل شد. نام بم برای اولین بار توسط نویسندگان اسلامی در قرن دهم میلادی ذکر شده‌است. به گفته این نویسندگان، بم در آن زمان بازاری مستقر بود که توسط یک منطقه کشاورزی وسیع احاطه شده بود. این شهر به خاطر پارچه‌های نخی ظریف و خوش ذوق، قلعه تسخیرناپذیر، بازارهای شلوغ و نخل‌هایش معروف بود. پس از حمله مغول به ایران، بم و منطقه کرمان به خاندان قره‌ختائیان واگذار شد که از سال ۱۲۴۰ تا ۱۳۶۳ میلادی بر منطقه حکومت کردند. بم از موقعیت استراتژیک در مسیر ادویه بهره می‌برد که این منطقه را به جاده ابریشم متصل می‌کرد. این شهر به دلیل پرورش کرم ابریشم و صنعت ابریشم شکوفا شده بود. در دوران حکومت صفویه، از سال ۱۵۰۲ تا ۱۷۲۲، ایران دوره ای از صلح و ثبات نسبی را پشت سر گذاشت. ارگ بم و سایر نقاط کشور توسعه چشمگیری داشت. کاخ چهار فصل در این دوره ساخته شد. در اواخر حکومت صفویه، ارگ بم توسط بنیانگذار سلسله قاجار، آقا محمدخان، فتح شد که از ارگ به عنوان نقطه استراتژیک برای دفع تهاجمات افغان‌ها و بلوچ‌ها استفاده کرد و در نتیجه آن را به نظامی تبدیل کرد. مجتمع در سال ۱۸۳۹ آقاخان اول، امام فرقه اسماعیلیه نزاری علیه محمدشاه قاجار قیام کرد و به ارگ بم پناه برد تا اینکه شاهزاده فیروز میرزا که بعدها به فرمان فرما (حاکم الحکام) شهرت یافت. او را دستگیر کرد. افزایش حضور نظامی در داخل دیوارهای ارگ بم، مردم را به تدریج در خارج از محدوده باروها ساکن کردند. فیروز میرزا در سال ۱۸۸۰ می‌نویسد که در محوطه ارگ فقط نیروهای نظامی ساکن هستند و پیشنهاد کرد که شهر قدیمی و متروکه ای که در پای ارگ قرار داشت تخریب شود و منطقه به باغ تبدیل شود. در سال ۱۹۰۰ ساخت شهر جدید بم آغاز شد و مردم به تدریج شهر بم قدیم را ترک کردند. ارگ تا سال ۱۹۳۲ به عنوان پادگان استفاده می‌شد. با این حال، از آن زمان، پادگان و شهر قدیمی متروکه شده‌است. در سال ۱۹۵۳، این منطقه به عنوان یک مکان تاریخی مهم ملی شناخته شد و روند تدریجی نگهداری و مرمت آغاز شد. با این حال، بیشتر کارها از سال ۱۹۷۳ به بعد انجام گردید.

بسیارزیبا این مکان را معرفی تموده اید، هنوز مطالب بسیار زیادی درمورد این مکان باید به جهانیان ارائه کرد، انشاالله باهمکاری وهمیاری هم باعث آبادانی وارسال حقایق از گذشتگانمان باشیم

ارگ بم بزرگ‌ترین سازه تاریخی خشتی در جهان است.زمان دقیق ساخت این دژ مشخص نیست. زلزله بیشتر از ۸۰ درصد ارگ را ویران کرد. به عنوان یک میراث فرهنگ جهانی خیلی از کشورها در جریان بازسازی آن شرکت کردند. ژاپن، ایتالیا و فرانسه از کشورهایی بودند که از ابتدا همکاری کردند.

02.12.19 ارگ بم بزرگترین سازه خشتی جهان و یکی از باشکوه ترین و ارزشمندترین میراث های نیاکان ایران زمین و پنجمین اثر ثبت شده ایران در میراث جهانی یونسکو با نام چشم‌انداز فرهنگی ارگ بم. ارگ که در زلزله سال ۱۳۸۲ ویران شده و در فهرست میراث جهانی در معرض خطر قرار گرفته بود, با کمک های جهانی و اقداماتی که صورت گرفته تا حد قابل توجهی بازسازی شده و از فهرست میراث در معرض خطر نیز خارج گردید. عملیات بازسازی همچنان ادامه دارد و در این بازدید هم تغییرات نسبت به بازدید گذشته ما در سال ۱۳۹۸ کاملا مشهود و دلگرم کننده بود. در تاریخ شگفت انگیز مکانی که امروزه تحت عنوان ارگ بم شناخته میشود رد پای هخامنشیان, اشکانیان, ساسانیان, حمله اعراب, اسکان خوارج و شکست آنان به دست یعقوب لیث صفار, مغولان, صفویه و قاجاریه را میتوان یافت. براستی که ارگ بم از آن جاهایی است که پیش از مرگ باید دید. این سومین بار بود که ارگ را زیارت کردم , نخستین بار پیش از زلزله بود...

مجموعه ارگ بم بازدید زیاد وقت گیر نیست کلا ۱ساعت ۳۵تومن ورودي داره خیلی از معماری زمان زلزله آسیب دیده که در حال تعمیر است . معمولا هستا افرادی داخل محل کا توضيحات ارائه بدن قبل از بازدید حتما در موردش تو اینترنت سرچ کنید .بازدید براتون جذاب تر میشه

یکی از تاریخی ترین نقاط ایران، دفعه قبل که رفتم بدون راهنما ما رو فرستادن داخل و متاسفانه بدون راهنما و با توجه به میزان کم مرمت در اون زمان به چشم بیننده چیزی به جز کوهی از خشت و گل نبود، ولی این بار در تعطیلات نوروز رفتم که راهنما هم همراهیمون میکرد و دیگه دقیق میتونستید شرایط زمانی و مکانی رو درک کنید👌

بی نظیر و تماشایی، یک محوطه تاریخی مربوط به دوره های مختلف که قدیمی ترین آن مربوط به حدود ۶ هزار سال قبل است. تا همین حدود ۱۵۰ تا ۲۰۰ سال قبل مردم در آن سکونت داشتند. بخش هایی از آن پس از زلزله بزرگ بم بازسازی شده و الان مکان دیدنی فوق العاده ای محسوب می‌شود. بین ۲ تا ۳ ساعت گشت و گذار در آن اصلا خسته کننده نیست چرا که ضمن بازدید از بخش های مختلف، امکان خرید آب میوه و خوراکی نیز در محوطه آن فراهم است. شهر بم از بخش بالایی قلعه کاملا در زیر پای شما قرار دارد.

ارگ تاریخی و زیبای بم یکی آثار تاریخی ملی ایران هست که به عنوان بزرگترین سازه خشتی جهان معروف است پیشینه بخش هایی از بنای این ارگ عظیم به دوران هخامنشیان می‌رسد اما تبدیل آن به ارگ در دوران اشکانیان انجام شده این ارگ شامل بخش های مختلف از جمله قسمت های رعیت نشین ،بخش حکومتی و بخش نظامی می‌باشد متاسفانه در زلزله سال 82 بخش های زیادی از ارگ آسیب جدی دید و این موضوع باعث شد یونسکو آن را در فهرست آثار در خطر قرار دهد و با حمایت یونسکو و کشور هایی مثل ژاپن و ایتالیا بازسازی و مرمت آن صورت گرفت

اگه اومدین بم و به اینجا سر نزدین ، نصف عمرتون بر فناست. اسم اینجا ارگ بمه که در نگاه اول از رو اسمش فکر می کنی همون قلعه است ولی وقتی میری داخلش و عظمت داخل ارگ رو می بینی می فهمی اینجا در واقع شهر بوده و یه زمانی واسه خودش برو بیایی داشته. نیمکت هایی برای استراحت در بین راه قرارداده شده و چند تا مغازه فروش سوغاتی و یکی دو تا مغازه بین راهی برای فروش آب معدنی و آب میوه خنک هست. بعد از زلزله بم تو سال ۱۳۸۲ این مکان آسیب زیادی دیده و هنوزم که هنوز تو سال ۱۴۰۱ بخش های زیادیش خرابه بود. براساس توضیحات راهنما مردم قبلا توی این ارگ زندگی می کردن ولی به مرور زمان از اون جا خارج و به کنار زمین های کشاورزی مهاجرت کردن و قدمت این ارگ به حدود ۵۵۰۰-۶۰۰۰ سال قبل بر می گرده. دیدن این قلعه برای دوست داران تاریخ ۱۰۰% توصیه میشه.

حتما از بافت قدیمی بازدید کنید. قدم زدم توی بخش حفاظت شده‌ی بافت قدیمی واقعا احساس عجیبی داره. و پیشنهاد دوم این‌که حتما تا بالای ارگ برید. راهش کمی سخته ولی ارزشش رو داره

ارگ بم یکی از اون جاهای تاریخی‌ایه که ارزش دیدنش رو حداقل برای یه بار داره. ما بیست سال بعد از زلزله بم، یعنی آذرماه ۱۴۰۲، از اینجا دیدن کردیم. ارگ بم یه سازه خشتی عظیم با قدمتی حدود ۳۰۰۰ ساله‌ست که متأسفانه در زلزله ۵ دی‌ماه ۱۳۸۲ به شدت آسیب دید و تقریباً ۹۰ درصدش تخریب شد. وقتی این فاجعه رخ داد، ارگ بم به‌عنوان یکی از آثار ثبت‌شده در یونسکو، توجه زیادی جلب کرد و پروژه بازسازی‌اش با کمک یونسکو کلید خورد. بخش بزرگی از هزینه‌ها رو کشورهای ژاپن و ایتالیا تأمین کردن و تا حالا هم بیش از دو میلیون دلار برای این کار صرف شده. البته باید بدونید که بازسازی این بنا هنوز تموم نشده. وقتی ما رفتیم، قسمت‌های ورودی و بخش حکومتی رو در حال بازسازی دیدیم. اما بخش‌های عمومی‌تر ارگ، اون‌طور که به نظر میاد، شاید هیچ‌وقت بازسازی نشه یا حداقل تو اولویت نباشه. به‌هرحال، همون بخش‌هایی که بازسازی شده، حس و حال خوبی بهتون می‌ده و می‌تونید تصور کنید که اینجا زمانی چه شکوه و عظمتی داشته. اگر اهل تاریخ و آثار باستانی هستید، اینجا رو از دست ندید. دیدن ارگ بم، به‌ویژه وقتی بدونید چقدر تلاش برای بازسازی‌اش شده، ارزشش رو داره. پیشنهاد می‌کنم قبل از رفتن حتماً درباره تاریخچه اینجا یه مطالعه کوچیکی داشته باشید تا بازدیدتون جذاب‌تر بشه.

ارگ بم بزرگترین سازهٔ خشتی در جهان بود که محل آن در نزدیکی شهر بم در استان کرمان در جنوب شرقی ایران قرار دارد. در تاریخ ۵ دی ۱۳۸۲، در اثر زلزلهٔ شدیدی که شهر بم و حومهٔ آن را تحت تأثیر قرار داد، ارگ بم تقریباً به طور کامل از بین رفت. «بم و فضای فرهنگی آن» در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده‌ است. این ارگ عظیم که در مسیر جادهٔ ابریشم قرار دارد سده ۵ پیش از میلاد ساخته شده‌ است و تا سال ۱۸۵۰ پس از میلاد نیز همچنان مورد استفاده بود. به طور قطع مشخص نیست چرا پس از آن دیگر مورد استفاده قرار نگرفت. کل بنا یک دژ بزرگ است که در قلب آن، ارگ واقع شده، اما به دلیل ظاهر پرابهت ارگ، که پر ارتفاع‌ ترین قسمت مجموعه نیز به شمار می‌ آمد، کل بنای دژ به عنوان ارگ بم نامیده می‌ شود. ساختمان ارگ بم در شكل توسعه يافته اش از دو بخش مردم نشين و حاكم نشين تشكيل شده است. بخش حکومتی که در درونی‌ ترین دیوار قرار گرفته، شامل دژ نظامی، عمارت چهار فصل، سربازخانه، چاه آب ۴۰ متری و اصطبل به گنجایش ۲۰۰ اسب است. بخش رعیت نشین که اطراف بخش حکومتی است شامل ورودی اصلی شهر، مسیر اصلی متصل‌ کننده ورودی شهر به دژ و بازار در امتداد آن، حدود ۴۰۰ خانه و ساختمان‌ های عمومی مانند مدرسه و مکان ورزشی است.

شهر بم از شهرهای تاریخی و باستانی کرمان به‌حساب می‌آید، شهرت این شهر تا اندازه ای است که اگر به یک جهانگرد بخواهند عکس تاریخی از ایران را نمایش دهند، قطعا یکی از آن‌ها ارگ بم است. این شهر از لحاظ تاریخی و کشاورزی، شهرت جهانی دارد. آشنایی با ارگ بم ارگ بم در‌شمال شرقی شهر بم در کرمان قرار‌دارد. ارگ بم از‌سمت شمال به رودخانه بم وصل است، از‌سمت شرق به‌یخچال قدیمی و قسمتی از بقایای مسجد رسول و باغ‌های دروازه، واز سمت جنوب به پارک تازه ساخت ارگ و قسمتی از محله حافظ آباد وصل شده و از سمت غرب به محله مزار خواجه مراد متصل است. ارگ بم  شهر قدیم و قلعه قریب را شامل می‌شود که مساحت آن حدود 20 هکتار است و مساحت ارگ و قلعه قریب نیز با هم به حدود حدود شش هزار هکتار می‌رسد.

خود قلعه رو تا حد خوبی بازسازی کردن و دیدنی هست، اما دیدن خرابه های گلی اطراف قلعه آدم رو غمگین میکنه و خاطره زلزله رو زنده میکنه بعضی قسمت های قلعه شیب زیادی دارن و پوشیدن کفش کتونی میتونه مسیر رو واستون آسونتر کنه

ارگ بم بزرگترین بنا و دژ خشتی جهان در شهر بم از شهرستان های زلزله خیز استان کرمان قرار دارد. ارگ بم یکی از نقاط دیدنی های و گردشگری استان کرمان است که متاسفانه در سال ۱۳۸۲ در اثر زلزله بیش از ۷ ریشتری شهر بم خسارت زیادی به این بنای تاریخی که در سازمان جهانی یونسکو ثبت شده است ، وارد شد .

ارگ بم یکی از شگفت‌انگیزترین محوطه‌های تاریخی ایرانه. درست ۲۱ سال پس از زلزله برای بار دوم به ارگ رفتم. بخش‌های زیادی نسبت به قبل مرمت شده بود و همچنان در حال مرمت بودند. نمای ارگ و شهر بم از اون بخش بالایی واقعا دیدنیه و میشه مدتها بهش خیره شد.

بسمه تعالی همه مابعداز شنیدن نام زیبای ارگ بم این مطلب درذهنمان تداعی میکند: بزرگترین بنای خشت وگلی جهان،. این پرسش درذهن من پدیدآمده که: آیا درمورد ارگ بم تحقیقاتی هم انجام داده ایم؟ آیاسوالات،نظریات، ودرمجمموع درپی به چالش کشیدن افکارمان دراین خصوص بوده ایم؟

شهر تاریخی بم و ارگ بم یکی از آثار ثبت جهانی ایران است. البته وضعیت آن در حد و اندازه اسمش نیست. هیچ راهنمایی اونجا وجود نداشت وشما با توجه به اینکه اونجا خیلی بزرگ هست سر در گم میشوید. از هر کدام هم که سوال می کنید به زور پاسخ سربالایی میشنوید. در مجموع زیبا و با عظمت است ولی شما اونجا فقط خشت و گل می بینید و متوجه چیز دیگری نمی شوید.