آتشکده باستانی سرمسجد

آتشکده یا صفه سرمسجد، یکی از مهم‌ترین و کهن‌ترین آثار باستانی ایران در شهر مسجدسلیمان (استان خوزستان) است که قدمت آن به دوره‌ی هخامنشیان بازمی‌گردد و در دوران سلوکی و اشکانی نیز مورد استفاده قرار می‌گرفته است. این بنا به عقیده‌ی بسیاری از باستان‌شناسان، الگوی اصلی ساخت بنای عظیم «تخت جمشید» بوده است. در ادامه، تحلیل ویژگی‌های این اثر ارزشمند را مرور می‌کنیم: ۱. معماری خیره‌کننده (تکنیک خشکه‎چین) مهم‌ترین ویژگی معماری سرمسجد، ساختار «صفه» یا سکوسازی آن است: سنگ‌های عظیم: این بنا بر روی سکویی بزرگ ساخته شده که دیواره‌های آن از سنگ‌های معدنی بسیار بزرگ و بدون استفاده از ملات (تکنیک خشکه‎چین) روی هم چیده شده‌اند. پلکان‌های باشکوه: در ضلع شرقی، پلکانی پهن قرار دارد که راه دسترسی به بالای صفه بوده است؛ سبکی که بعدها در پاسارگاد و تخت جمشید به شکلی تکامل‌یافته‌تر دیده شد. فضای نیایش: بر فراز این سکو، بقایای بناهایی دیده می‌شود که به عنوان محل نگهداری آتش مقدس و انجام مراسم مذهبی استفاده می‌شده است. ۲. چرا نام آن «سرمسجد» است؟ نام این بنا ریشه در باورهای مردم پس از اسلام دارد: پس از ورود اسلام، مردم محلی که عظمت این بنا و سنگ‌های غول‌آسای آن را می‌دیدند و از کاربری اصلی آن (آتشکده) فاصله گرفته بودند، تصور می‌کردند اینجا محل عبادت بزرگی بوده و آن را «مسجد» نامیدند. واژه‌ی «سرمسجد» به معنای «در بالای مسجد» یا «محوطه اصلی مسجد» به مرور زمان بر این مکان ماندگار شد. در واقع، نام فعلی شهر «مسجدسلیمان» نیز از همین بنا و بنای مجاور آن (بردنشانده) گرفته شده است. ۳. اهمیت تاریخی و مذهبی نیایشگاه بدون سقف: پروفسور گیرشمن، باستان‌شناس مشهور، معتقد بود که سرمسجد یکی از قدیمی‌ترین نیایشگاه‌های فضای باز ایرانیان باستان بوده که در آن عناصر طبیعی (آتش و نور) ستایش می‌شدند. تداوم فرهنگی: وجود آثاری از دوره‌های مختلف (هخامنشی تا اشکانی) نشان می‌دهد که این مکان برای قرن‌ها به عنوان یک مرکز مذهبی و سیاسی استراتژیک در منطقه کوهستانی زاگرس اهمیت داشته است. ۴. اطلاعات بازدید موقعیت: استان خوزستان، شمال شهر مسجدسلیمان، منطقه سرمسجد. وضعیت فعلی: این اثر در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده و بازدید از آن، دیدگاه متفاوتی از ریشه‌های معماری سنگی ایران به شما می‌دهد.

نام یادمان: سر مسجد دیرینگی: اشکانی و سامانی شماره ملی: ۳۰۰ سر مسجد مجموعه‌ی نیایشگاهی سرمسجد یکی از مهم‌ترین پرستشگاه‌های دوره‌ی اشکانی در ایران است. در جنوب باختری ایران در بازه‌ی زمانی سلوکیان و اشکانیان (پارتیان) حکومت الیمایی فرمانروایی می‌کرد. بنای نام برده از شاخص‌ترین بناهای دوره‌ی الیمایی محسوب شده و نام شهرستان مسجد سلیمان نیز برگرفته از این محوطه تاریخی می‌باشد. Sarmasjed prayer complex is one of the most important Parthian temples in Iran. In southwestern Iran, during the Seleucid and Parthian eras, the Elymais government ruled. The mentioned building is considered as one of the most significant buildings of the Elymais period and the name of Masjed Soleiman city is also taken from this historical site.

صفه باستانی سرمسجد یادآور زحمات استاد قباد باقری و کاوش هایش در کنار پرفسور رومن گریشمن سرمسجد بعد از چهاربيشه قراردارد وجه تسميه آن به علت آثار باستاني است که روي  تپه اي بالاي آن کشف شده بود و منسوب به حضرت سليمان است ( صفه ي سرمسجد ).در سالهاي گذشته قسمتهايي از اين آثار از بين رفته است . نامگذاري مسجدسليمان هم به علت همين آثار مي باشد . جاده قديم فرودگاه مسجدسليمان از کنار اين آثار مي گذرد و در سمت ديگر آن محله ي نصيرآباد قرار دارد .

راهنمای گردشگری اونجا حضور نداشت اما تابلو راهنما و توضیحات کافی وجود داشت. ورود رایگان بود.

سندی یادگار و ارزنده از پیشرو بودن نیاکان از لحاظ علمی در راستای بهره مندی از گاز

مکانی زیبا وغرور انگیز اما متروک وغریب . بدون توجه رها شده است

به دادش برسید مسئولین بی مسئولیت😟

امکانات برای حضور توریست ناقص است

از بناهای سنگی با ارزش تاریخی فراوان

نظری ندارم.

One of the oldest fire temples from Partian and Alimaeian Era,vast plan with no proper guide or pamphlet to describe this important temple,became a place for nomads to grass their donkeys😬😔

💙😍

Sarmasjed Fire Temple (Sar-e Masjed / Atashkadeh-ye Sarmasjed / آتشکده سرمسجد) is one of the most important ancient religious monuments of Masjed Soleyman (Masjed-e Soleiman), Khuzestan Province, Iran. Located on an ancient hill in the northeastern part of the city, this remarkable structure is considered one of the oldest surviving Iranian fire temples and an important example of early Persian sacred architecture. The monument is generally attributed to the Achaemenid period (around the 7th–6th centuries BCE according to some interpretations), although its exact dating and original function have been the subject of archaeological discussion. Some scholars, including the French archaeologist Roman Ghirshman, considered the site highly significant in the development of early Persian architecture and its possible influence on later monuments such as Persepolis. The architecture of Sarmasjed Fire Temple is unique. The structure was built with large carefully fitted stone blocks without mortar (dry-stone construction), a technique seen in some early Iranian monumental buildings. Some of the massive stones used in the structure weigh several tons, demonstrating the engineering abilities of ancient builders. The site was associated with sacred fire ceremonies, an important tradition in ancient Iranian religion. Fire temples represented purity, divine presence, and the connection between humans and the spiritual world. The elevated position of the temple also gave it a commanding view over the surrounding landscape, emphasizing its religious and symbolic importance. Masjed Soleyman itself has a very ancient history, connected with the Elamite civilization, Achaemenid period, Parthian era, and later historical developments. The presence of Sarmasjed Fire Temple shows that this region was an important cultural and religious center long before it became famous for oil production in the modern era. Today, Sarmasjed Fire Temple is a fascinating destination for visitors interested in ancient Persian religion, Achaemenid architecture, archaeology, and the early history of Iranian civilization. A must-visit hidden treasure of Khuzestan, offering a rare glimpse into the spiritual and architectural world of ancient Iran.