مسجد جامع حکیم، یکی از جاذبههای گردشگری مهم در اصفهان است. این مسجد تاریخی در انتهای رنگرزان، خیابان حکیم، جایگاه ویژهای برای گردشگران و محلیان دارد که به تاریخ و معماری علاقهمندند. مسجدهای جامع در ایران بهعنوان مراکز فرهنگی و مذهبی شناخته میشوند و در اصفهان نیز جایگاه خاصی دارند. اگر میخواهید در زمان مناسب برای نماز جماعت حضور پیدا کنید، حتماً برنامهریزی کنید تا از این تجربهی روحانی بهرهمند شوید.
یکی از مساجد تاریخی و زیبای اصفهان که به شکل چهار ایوانی و در فاصله سالهای ۱۰۲۰ تا ۱۰۴۱ خورشیدی مقارن با سلطنت شاه صفی و شاه عباس دوم به کوشش طبیب حکیم محمد داوود خان ملقب به تقرب خان بر روی ویرانه های مسجد جامع جورجیر از بناهای سده چهارم هجری ساخته شده است.
بر اساس کتیبه های موجود معمار این بنا محمد علی بن استاد علی بیک بنای اصفهانی است . آنچه مسجد حکیم را در اعداد مساجد بسیار نفیس دوران صفویه قرار میدهد افزون بر ارزش های خاص معماری کتیبه های متعددی با خطوط ثلث , نستعلیق , بنایی (معلقی) است که محمد رضا امامی خوشنویس نامدار عصر صفویه نگاشته است.
از دیگر قسمت های دیدنی بنا , افزون بر محراب بسیار زیبایی که با مقرنس ها و کتیبه های به خط ثلث بر زمینه لاجوردی تزئین یافته است سر در قدیمی مسجد جامع جورجیر است که در شمال غربی این مسجد قرار گرفته است.
مسجد حکیم از آخرین آثار ساخته شده دوران صفوی به شمار میرود و به مساحت هشت هزار متر مربع ساخته شده است. نام خود را از سازنده بنا حکیم داوود که طبیب شاه عباس دوم نیز بوده , گرفته است .
این مسجد در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
Babak Moaven
۸ ماه قبل
۴
مسجد وضعیت خوبی دارد و مرمت خوبی شده و هنوز هم ادامه دارد
از مساجد چهارایوانی مربوط به پایان دوره صفوی است که در منطقه قدیمی بابالدشت اصفهان در انتهای بازار رنگرزان جای گرفته است. این مسجد و در دورهٔ شاه عباس دوم به دست پزشک سابق او حکیم داوود در محل ویرانههای مسجد جامع دیلمی جورجیر یا مسجد صاحب اسماعیل بن عباد از قرن چهارم هجری بنا شده است
HESAM ASHOORI
۶ ماه قبل
۵
مسجد حکیم (یا مسجد جامع حکیم)، یکی از درخشانترین و وسیعترین مساجد دوره صفویه در اصفهان است که در محله قدیمی «بابالدشت» قرار دارد. این مسجد در زمان شاه عباس دوم و به همت پزشک پرآوازه او، «حکیم محمد داوود» معروف به تقربخان ساخته شد.
نکته جالب اینجاست که این مسجد بر روی بقایای ویرانشدهی یکی از قدیمیترین مساجد اصفهان متعلق به قرن چهارم هجری (دوره آلبویه) به نام «مسجد جامع جُرجیر» بنا شده است.
۱. ویژگیهای معماری و پلان (چهار ایوانی)
مسجد حکیم نمونهای کامل از سبک اصفهانی در قرن یازدهم هجری است:
پلان: این مسجد دارای صحنی بسیار وسیع با الگوی چهار ایوانی است.
بدون گنبد بزرگ کاشیکاری: برخلاف مساجد امام (عباسی) یا شیخلطفالله، این مسجد فاقد گنبد دوپوش بزرگ با کاشیکاری فیروزهای در نمای بیرونی است. در عوض، گنبد آن آجری و خشتی است که با اندود گچ پوشانده شده و تمرکز تزیینات بیشتر بر روی ایوانها و محرابهاست.
برج ساعت: یکی از معدود مساجد تاریخی ایران است که دارای یک برج ساعت قدیمی است.
۲. سردرِ جُرجیر (بازماندهی تمدن آلبویه)
یکی از باارزشترین بخشهای این مسجد، سردرِ قدیمی آن در ضلع شمال غربی است:
این سردر متعلق به مسجد جرجیر است که حدود هزار سال قدمت دارد.
تزیینات آن به صورت آجرکاریهای بسیار ظریف و هندسی (سبک رازی) است که از زیر لایههای کاهگل کشف شده و یکی از مهمترین اسناد معماری پیش از مغول در اصفهان محسوب میشود.
۳. تزیینات و کاشیکاریهای هفترنگ
مسجد حکیم به دلیل تنوع و کیفیت کاشیکاریهایش مشهور است:
کاشیکاری معقلی: استفاده از خط کوفی بنایی (معقلی) با آجر و کاشی که عبارات مذهبی را در قالب طرحهای هندسی تکرار میکند.
کتیبهها: کتیبههای متعددی به خط ثلث و نستعلیق در ایوانها دیده میشود که نام شاه عباس دوم و حکیم داوود بر آنها نقش بسته است.
محرابها: این مسجد دارای چندین محراب زیبا با تزیینات مقرنس و کاشیکاری است که هر کدام شاهکاری از هنر صفوی هستند.
۴. فضای شبستانها
مسجد دارای شبستانهای وسیعی است که برای اقامه نماز در فصول مختلف طراحی شدهاند:
شبستان زمستانی: با سقفهای کوتاه و دیوارهای قطور برای حفظ گرما.
شبستان تابستانی: در زیر گنبدخانه اصلی با تهویه هوای طبیعی.
Maryam Salimian
۲ سال قبل
۵
مسجد حکیم یا مسجد جورجیر از مساجد چهارایوانی مربوط به پایان دوره صفوی در منطقه قدیمی بابالدشت اصفهان در انتهای بازار رنگرزان جای گرفتهاست. این مسجد و در دورهٔ شاه عباس دوم به دست پزشک او حکیم محمد داوود در محل ویرانههای مسجد جامع دیلمی جورجیر یا مسجد صاحب اسماعیل بن عباد از قرن چهارم هجری بنا شدهاست.
کتیبههای سردرها و ایوانهای داخل این مسجد به سالهای ۱۰۶۷ تا ۱۰۷۳ هجری قمری مورخ است و آنها را محمدرضا امامی خوشنویس معروف عصر صفویه نوشتهاست. سردر مسجد جوجیر در شمال غربی این مسجد قرار دارد. مسجد دیلمی جورجیر «مسجد جامع صغیر» نام داشته و در نیمهٔ دوم قرن چهارم هجری مسجدی زیبا و باشکوه بودهاست.
Amin D
۲ سال قبل
۴
مسجد به نسبت زیبایی است که بر روی خرابههای مسجدی قدیمی به نام جرجیر ساخته شده. در مقایسه با سایر مساجد مشهور شهر شاید خیلی به چشم نیاید ولی محیط خوب و معماری دلنشینی دارد. در کنار این مسجد بازدید از درب تاریخی مسجد خرابشده قدیمی هم بسیار پیشنهاد میشود
shermineh sedaghatkish
یک سال قبل
۵
خیلی بزرگ و وسیع هست ولی استفاده درستی نشده ازش. زیبایی های زیادی داره ولی همانطور که روی تابلو زدن حتی با موتور هم واردش میشن.
Morteza Barjasteh
۶ سال قبل
۵
مسجد حکیم یا مسجد جورجیر از مساجد چهارایوانی مربوط به پایان دوره صفوی در منطقه قدیمی بابالدشت اصفهان در انتهای بازار رنگرزان جای گرفتهاست. این مسجد در دورهٔ شاه عباس دوم به دست پزشک او حکیم محمد داوود در محل ویرانههای مسجد جامع دیلمی جورجیر یا مسجد صاحب اسماعیل بن عباد از قرن چهارم هجری بنا شدهاست.کتیبههای سردرها و ایوانهای داخل این مسجد به سالهای ۱۰۶۷ تا ۱۰۷۳ هجری قمری مورخ است و آنها را محمدرضا امامی خوشنویس معروف عصر صفویه نوشته است
Arshin Tabiei
۲ سال قبل
۵
مسجد حکیم در دوره شاهپادشاهی شاه صفی و شاه عباس دوم و در قرن یازدهم هجری روی بقایای مسجد جورجیر ساخته شده.این مسجد از نوع مساجد چهارایوانی است و رنگ و نقوش کاشیکاری اون منو یاد مسجدآقابزرگ کاشان مینداخت.مهر ماه 1402 که از این بنا بازدید کردم در حال مرمت بود و بعضی بخشها رو داربست زده بودن ولی میشد فضای گنبدخانه رو دید.البته شبستان زنانه این مسجد هم خیلی زیباست ولی موقع بازدید من بسته بود.برای بازدید از این مسجد از درهای متعددی میشه وارد شد که غیر از مواقع نماز اکثر اونا بسته هستن.اگر برای بزدید این مسجد رفتید حتما از سردر مسجد جورجیر هم بازدید داشته باشید.
amirhossein afshin
یک سال قبل
۴
مسجد تاریخی متعلق به دوران شاه عباس دوم صفوی. مسجد بزرگیه ولی مثل مسجد شاه تزیینات زیادی نداره.
Amir Ababaf
۳ سال قبل
۳
کنار میدان امام و در خیابانی به همین نام است...بیشترین ارزش مربوط به سر دربی است که بسیار قدیمی و دارای گچبری و آجر کاری است که پشت مسجد و در کوچه ای فرعی است بهنام سر در جورجیا
Jalal Torabi
۱۱ ماه قبل
۵
مسجد جامع حکیم اصفهان، یکی از مساجد تاریخی و زیبای اصفهانه که شاید به اندازه مسجد امام یا مسجد شیخ لطفالله معروف نباشه، ولی از نظر معماری و تاریخ، ارزش دیدن زیادی داره. 🕌 این مسجد در دوران صفویه و به دستور حکیم محمد داوود، پزشک شاه عباس دوم، ساخته شده و اسمش هم از همین جا اومده.
معماری و زیباییها:معماری این مسجد خیلی خاص و چشمنوازه. 🏛️ از آجرهای لعابدار، کاشیکاریهای زیبا با طرحهای اسلیمی و خطاطیهای هنرمندانه تو تزئیناتش استفاده شده. ایوانهای بلند، شبستانهای ستوندار، و گنبد بزرگش، همگی نشان از شکوه معماری دوران صفویه دارن. حیاط مرکزی مسجد هم معمولاً با حوض و فضای سبز، یه محیط آرامشبخش رو ایجاد میکنه. 🌳
فضای مسجد و آرامش:فضای مسجد جامع حکیم معمولاً خیلی آروم و معنویه. 🧘♀️ به خاطر اینکه به اندازه مساجد اصلی شلوغ نیست، میتونین با آرامش بیشتری توش گشت و گذار کنین، از معماریش لذت ببرین، و حتی اگه اهلش هستین، یه نمازی بخونین. این آرامش باعث میشه حس و حال خاصی به آدم دست بده. 🤲
قدمت و اهمیت تاریخی: این مسجد علاوه بر زیبایی، از نظر تاریخی هم خیلی مهمه. تو ساختش از بقایای مساجد قدیمیتر استفاده شده که نشوندهنده قدمت این منطقه هست. 📜 بازدید از این مسجد، یه فرصت برای آشنایی با گوشهای از تاریخ و هنر اصفهان قدیمه.
موقعیت: مسجد جامع حکیم تو بافت قدیمی شهر اصفهان قرار داره و دسترسی بهش از طریق کوچههای قدیمی بازار هم ممکنه. 🚶♂️
در کل، مسجد جامع حکیم اصفهان یه گوهر پنهان تو دل شهر اصفهانه که برای علاقهمندان به تاریخ، معماری اسلامی، و فضاهای معنوی، یه مقصد عالیه. اگه به اصفهان سفر کردین و دنبال یه جای خاص و آرامشبخش هستین، حتماً پیشنهاد میکنم یه سر به اینجا بزنین و از زیباییهاش لذت ببرین! ✨
Mehdi Javahery
۲ سال قبل
۵
بنای بسیار شاخص از لحاظ معماری در دوره صفوی کتبه های ثلث و کوفی بنایی و معقلی این بنا را از بناهای دیگر دوره صفوی ساخص تر میکند
Ahmadreza Baluchestani
۶ سال قبل
۵
مسجد حکیم یا مسجد جورجیر از مساجد چهارایوانی مربوط به پایان دوره صفوی در منطقه قدیمی بابالدشت اصفهان در انتهای بازار رنگرزان جای گرفتهاست.
Vahid Delaram
۶ سال قبل
۵
معماری ایرانی اسلام عجیب عالی و دلبرانه هست، آدم به وجد میاد
Im Es
۷ ماه قبل
۵
همیشه مکانهای قدیمی حس و حال خوبی دارد
Socila Media
۵ سال قبل
۵
مکان تاریخی و فرهنگی با معماری بسیار قدیم
Pouya Sabzevari
۴ سال قبل
۵
مسجد حکیم، با نقشهای نامنتظم، در حدود ۸۰۰۰ مترمربع وسعت دارد. این بنا -که مانند بسیاری از بناهای دوره صفویه از آجر ساخته شده-از نوع مساجد چهار ایوانی است.
این مسجد، از نوع مساجد بدون مناره و گنبد برجسته و بزرگ است که مسجد سید از دوره قاجار مشابه آن محسوب میشود.
مسجد حکیم از آخرین آثار دوره صفوی است و شاید از دیدگاه پژوهشگران غربی، در مقایسه با مسجد امام و شیخ لطفاللّه نمونهای یأسآور باشد؛ اما این مسجد با نگاهی معمارانه، به سبب نمایش شکوهمند طرح چهار ایوانی در مقیاسی بزرگ و داشتن آجرکاری، کاشیکاری، گرهکشی و بهویژه خط بنّایی، در زمره آثار برجسته آن دوران، در خور ارزیابی است.
مسجدی بسیار زیبا و تاریخی در خیابان حکیم. این مسجد در محل ویرانه های مسجد جامع جورجیر متعلق به دوره آل بویه که به جز سر در آن چیزی باقی نمانده است، بنا شده است. این سر در زیبا با کاه گل پوشانده شده بود که در سال ۱۳۳۳ هجری قمری به علت بارندگی شدید نمایان شد. در زمان شاه عباس دوم، حکیم داوود، پزشک شاه، بانی ساخت دوباره این مسجد شد. از این رو به مسجد حکیم مشهور شد. این مسجد چهار ایوانی، آراسته به آرایه هایی نظیر مقرنس کاری، کاشی کاری و خط بنایی است. شبستان مربعی شکل مسجد با سه ورودی به ایوان های شرقی، جنوبی و غربی راه می یابد. مسجد سه محراب دارد اما محراب اصلی زیباترین آنهاست. از دیگر دیدنی های مسجد حکیم دو ساعت آفتابی در قسمت شمال غربی مسجد و در بالای ایوان شمال غربی است. این مکان مناره ندارد.منبع: نقشه راهنمای گردشگری شهر اصفهان چاپ شده توسط مرکز اصفهان شناسی و خانه ملل
Sayed Mohsen
تاریخ ویرایش: ۷ سال قبل
۵
مسجد حکیم یا مسجد جورجیر از مساجد چهارایوانی مربوط به پایان دوره صفوی در منطقه قدیمی بابالدشت اصفهان در انتهای بازار رنگرزان جای گرفتهاست. این مسجد و در دورهٔ شاه عباس دوم به دست پزشک او حکیم محمد داوود در محل ویرانههای مسجد جامع دیلمی جورجیر یا مسجد صاحب اسماعیل بن عباد از قرن چهارم هجری بنا شدهاست.
کتیبههای سردرها و ایوانهای داخل این مسجد به سالهای ۱۰۶۷ تا ۱۰۷۳ هجری قمری مورخ است و آنها را محمدرضا امامی خوشنویس معروف عصر صفویه نوشته است. سردر مسجد جوجیر در شمال غربی این مسجد قرار دارد. مسجد دیلمی جورجیر «مسجد جامع صغیر» نام داشته و در نیمهٔ دوم قرن چهارم هجری مسجدی زیبا و باشکوه بودهاست.