پیر شالیار

درباره پیرشالیار دو دیدگاه وجود دارد : دیدگاه اول می‌گوید پیرشالیار پسر جاماسب و از مغان زرتشتی بوده که قبل از میلاد مسیح در هورامان زندگی می‌کرده است و کتابی به نام "ماریفه تو پیرشالیاری" دارد. دیدگاه دوم اما پیرشالیار را منتسب به سادات می‌داند.می‌گویند در آن زمان دختر حاکم بخارا شاه بهار خاتون، کر و لال بوده و پدرش اعلام کرده بوده اگر کسی بتواند وی را شفا دهد او را به دامادی خواهد پذیرفت چراکه طبیبان از مداوای وی عاجز شده بودند. حاکم بخارا آوازه‌ی پیرشالیار اورامی را شنیده بود پس دخترش را به سمت شهر اورامانات به نزد پیرشالیار راه کرد. در راه در نزدیکی اورامان تخت ناگهان گوش‌های دختر شروع به شنیدن می‌کند، به نزدیکی خانه‌ی پیر شالیار که می‌رسند دیوی نعره‌زنان از تنوره‌ای که اکنون اهالی تنوره دیوها می‌نامند، بیرون می‌افتد و کشته می‌شود و در همین حین دختر به سخن می‌آید و شروع به حرف زدن می‌کند. بدین ترتیب حاکم دخترش را به عقد پیرشالیار درمی‌آورد و او هم وصیت می‌کند تا همیشه روز مراسم عروسیش را جشن بگیرند که امروزه هنوز این مراسم برپا می‌شود. آرامگاه پیر شالیار هم که از موبدان زرتشتی بوده در انتهای جاده‌ی آسفالته اورامان قرار دارد و هر ساله در نیمه اردیبهشت و نیمه بهمن ماه مراسم پیرشالیار در بالای مقبره پیرشالیار برگزار می‌شود و مردم بومی با لباس‌های کردی و محلی به دف‌نوازی و شادی می‌پردازند.

نسل به نسل و سینه به سینه نقل شده‌است. که مراد از پیرشالیار هورامان (سید مصطفی عریضی) از سادات و نوادگان امام جعفر صادق (ع) است. در کتاب تاریخی (بنه ماله زانیاران) و دیگر مستندات تاریخی و همچنین در شجره نامه معتبر سادات کلجی و کتاب نورالانوار سید عبدالصمد توداری انساب ایشان بدین شرح آمده است. سید مصطفی ابن سید معروف ابن سید بابیل ابن سید مسعود ابن سید سلیمان ابن سید فضل الله ابن سید محمد ابن سید محمد ابن سید حسین ابن سید احمد ابن سید علی العریضی ابن سید (الامام) جعفر صادق (ع) ابن الامام محمدباقر (ع) ابن الامام زین العابدین (ع) ابن الامام حسین (ع) ابن الامام الهمام علی ابن ابیطالب (ع) و فاطمه الزهرا (س) ورده الرسول المختار سیدنا محمد (ص) است. متن از سایت هورامانات

این مجموعه آرامگاهی قدیمی که از چند بنای ساده سنگی با معماری ساده و کاربری های متفاوت تشکیل شده است سرچشمه ای غنی از تاریخ منطقه ، افسانه های محلی و همینطور مکان برگزاری جشنهای سالانه خاص است . شاید بتوان گفت معروف ترین و خاص ترین جشنهای سالانه ایران که هنوز با شور و شوق برگزار میشود همین جشنهای مربوط به این مکان است . جشن زماون در نیمه بهمن و کومسای در اخرین جمعه قبل از اردیبهشت ماه برگزار میشود . شرح چگونگی انجام این مراسم ، جزئيات و ارجاعات آن بسیار طولانی است . خود مکان شاید برای گردشگر عادی چیز خاصی نداشته باشد ولی محیط مملو از انرژی و مناظر بسیار خاص و بیاد ماندنی است . خوشبختانه تابلوهای راهنما با شرح و توصیف در اینجا زیاد است و رسیدگی مطلوبی به آن میشود . بخصوص محل بیتوته شخص پیرشالیار برای شخص من جای بسیار جالبی بود .

آرامگاه پیر شالیار در دل روستای کوهستانی زیبا و تاریخی اورامان تخت واقع شده. جاذبه گردشگری روستای اورامان تخت بجز زیبایی طبیعی خیره کننده کوهستانهای کردستان، دو مراسم است که در این روستا و این آرامگاه برگزار می شوند. یکی در اسفند ماه و دیگری در اردیبهشت. شاید این دو رسم برای کردهای منطقه جنبه مذهبی و قومی داشته باشد ولی چون کردهای مهربان و مهمان نواز یکی از قدیمی ترین و اصیلترین اقوام ایران زمین می باشند و بسیاری از رسوم و فرهنگ آنها ریشه در ایران باستان دارد این مراسم محبوب سایر ایرانیان نیز قرار گرفته و گردشگران زیادی را به این روستا و این آرامگاه جذب کرده. آرامگاه پیر شالیار آرامگاه یک پیر و عارف مورد احترام مردم محلی در قرن چهارم و پنجم هجری است و یک سنگ مقدس که اهالی معتقدند رشد می کند و غار محل چله نشینی پیر هم در محوطه آرامگاه قرار دارند. روی درختان اطراف آرامگاه، به رسم آیین میترائیسم دخیلهایی برای گرفتن مراد بسته شده.

خیلی محل معنوی و زیبایی چشم‌نوازی داره حتما تاریخچه اش را قبل از رفتن مطالعه بفرمایید در اورامانات زیبا که هر کسی حداقل یبار بره ببینن

آرامگاه پیر شالیار در شهر اورامانات تخت می باشد. این آرامگاه انتهای شهر و به سمت خروجی شهر(بسمت روستای بلبر) می باشد. آرامگاه کنار خیابان است و به راحتی مشخص است. هنگامی که به سمت انتهای شهر میرویم آرامگاه دست راست ما می باشد. رفتن به آرامگاه همزمان با اجرای مراسم مذهبی بسیار جذاب می باشد. اورامانات تخت دوتا مراسم دارد. ۱. عروسی پیر شالیار که در اسفندماه برگزار میشود. ۲. مراسم کومسا که در اردیبهشت ماه است. در محوطه آرامگاه سنگ کومسا نیز قرار دارد. عبادتگاه یا همان چله خانه پیرشالیار نیز داخل همین محوطه قرار دارد.

مردم این منطقه به این فرد احترام زیادی میزارن و براش اهمیت زیادی قائلن وقتی از پله ها به پایین میایید تا توی محوطه قراربگیرید کلی پارچه گره زده شده هست که بیشترشون برای بچه آوردنه هر سال اردیبهشت اینجا مراسم خاص خودش رو داره

بسیار عالییییی اطلاعات:: در نقل مردم هورامان معروف است که اسم پیرشالیار سید مصطفی بوده و ازسادات هستند. در شجره نامهٔ معتبر سادات روستای کلجین که خود را نوادگان پیرشالیار میدانند نسب وی چنین آمده‌است: سید مصطفی، ابن سید معروف، ابن سید بابیل، ابن سید مسعود، ابن سید سلیمان، ابن سید فضل الله، ابن سید محمد، ابن سید محمد، ابن سید حسین، ابن سید احمد، ابن سید علی العریضی، ابن سید (الامام) جعفر صادق، ابن الامام محمد باقر، ابن الامام زین العابدین، ابن الامام حسین، ابن الامام الهمام علی ابن ابی طالب و فاطمه الزهراء، ورده الرسول المختار سیدنا. که با احتساب این شجره نامه و همچنین حضور درحلقهٔ مریدان شیخ عبدالقادر گیلانی که تاریخ نگار کُردماموستاعبدالکریم مدرس در کتاب(( بنەماڵەی زانیاران)) به آن اشاره کرده‌است وی در سدهٔ ۶ هجری زندگی کرده‌است. از جمله این کرامات که دربارهٔ او روایت می‌کنند ماجرای شفا یافتن «شاه بهار خاتون» دختر شاه بخارا است که «پیر شالیار» به لطف خدا او را شفا می‌دهد. ماجرا از این قرار بوده‌است که «شاه بهار خاتون» کر و لال است و تمام طبیبان از مداوای او عاجز می‌مانند تا اینکه آوازه «پیر شالیار اورامی» به بخارا می‌رسد. پادشاه بخارا هم شرط کرده‌است که هر کسی دخترش را شفا دهد او را به عقد وی درمی آورد؛ بالاخره عموی پادشاه با عده‌ای از اطرافیان پادشاه به سمت اورامان به راه می افتند تا دختر را به نزد «پیر شالیار» ببرند. وقتی که نزدیک روستای «اورامان تخت» می‌رسند گوش‌های دختر به‌طوری آنی شنوا می‌گردند و وقتی هم به نزدیکی‌های خانه «پیر شالیار» می‌رسند صدای نعره دیوی توجه آن‌ها را جلب می‌کند و سریع دیو از تنوره‌ای که هم‌اکنون اهالی به آن «تنوره دیوها» می‌گویند و نزدیک خانه «پیر شالیار» هست، بر زمین می افتد و کشته می‌شود، در این اثنا زبان «شاه بهار خاتون» هم باز می‌شود و شروع به صحبت کردن می‌کند. پادشاه دخترش را به عقد وی در می‌آورد و مردم جشن عروسی بزرگی برای پیرشالیار و بهار خاتون برپا می‌کنند که مراسمی که امروز برگزار می‌شود سالگرد همان روز است.

با ورود به این قبرستان زیاد تکه های پارچه به درخت ها و پنجره های این آرامگاه دیدم که احتمالا برای نذر و نزورات بوده یه نوشته ای نظرم جلب کرد که نوشته بود منو در کنکور قبول کن اخه کنکور قبول شدن سعی و تلاش و کوشش می خواد ....

پیر شالیار که در سده 6 هجری زندگی میکرده است ، کرامت شفا دادن داشته و دختر پادشاه بخارا که هم کر بوده و هم لال شفا میدهد و پادشاه دختر را به عقد او در میاورد، به همنی دلیل در زمستان مراسم جشن پیر شالیار برگزار میشود و از هم جای ایران حتی کشور ترکیه و عراق هم به آنجا می آیند و در مراسم شرکت میکنند. این روستا امکانات رفاهی همچون هتل و خانه های روستایی دارد و فوق العاده زیباست و مردم با فرهنگ و نجیبی دارد.

این آرامگاه اگر داستان پیر شالیار را بدانید دیدنش جذابه حتما از عبادت گاه پیر شالیار دیدن کنید نمای روستای اورامان تخت از این جا بسیار دیدنی هستش

آرامگاه دنج و عرفانی در این مکان دنبال دیدن چیز عجیبی نباشید، همه چیز بسیار ساده و معمولی‌ست اما اگر در خلوت به این مکان بروید و اندکی در سکوت تامل کنید حس و حال عجیب آنجا شما را با خود خواهد برد طبیعت زیبا و نمای عجیب کوهستان روبرو و روستای پلکانی حالی عجیب به آدم میدهد اما در روز ۱۵ بهمن و ۱۵ اردیبهشت مراسم ویژه عروسی پیرشالیار و کومسای برگزار میگردد که مراسم آیینی جذابی شامل موسیقی و رقص و عرفان است

چیز خاصی نبود ...یک سری پارچه به درخت متصل کرده بودن که اعلام شد دختران مجرد برای رفتن به خانه بخت اونجا بسته بودن

در غیر فصل مراسم آن چیز خاصی نبود قبرستانی کوچک با بقعه کوچک و قفل در ان

اگر اعتقاد داری حتما میشود

باید تجربه اش کنید و لذت روح پاکشان را دریابید

جای خیلی با صفا و دیدنی

از زندگی لذت ببر

آرامگاه و مرقد پیرشالیار

عالی