ehsan ahmadi
۷ سال قبل
کوهها از متنوعترین جاذبههای گردشگری به حساب می آیند و از قدیم، بیشترین اوقات فراغت گردشگران در مناطق کوهستانی سپری میشده و هر روزه علاقه و درخواست آنها، برای انجام ورزش های مهیج و بازدید از اکوسیستمهای کوهستانی و جاذبههای آن بیشتر میشود. شیرکوه ، بلندترین قله استان یزد و به ارتفاع ۴۰۷۵ متر از سطح آب های آزاد می باشد و سلسله جبال وسیعی است که در واقع بخشی از رشته کوه زاگرس است. روستای باغ مهدی در غرب، روستای بردستان در جنوب غرب، روستای ده بالا در شرق و روستای دره شیر در شمال غرب قله شیرکوه واقع شده است. وجه تسمیه ی شیرکوه یزد را دو دلیل می دانند اول اینکه قله ی این كوه در بیشتر ایام سال پوشیده از برف و به رنگ شیر، سفید است و دومی به علت شباهتش به یک شیر خفته بر دستانش می باشد که این نام، آدمی را به این باور می رساند که گویا در روزگاران دور، واقعا شیری با یال و کوپال بوده است که اینک در این دیار به خواب زمستانی رفته است. برای دیدن این کوه باشکوه، مردم به روستای ییلاقی و خوش آب و هوای ده بالا می روند، روستایی که همیشه سرسبز و خنک است با مردمانی مهربان و سازگار، مردمی که حتی با وجود سرمای سخت زمستانیِ روستا، هرگز این شیر اصیل را تنها نگذاشته اند. شیرکوه ، تأمین کننده ی آب قنات های تفت و قنات های مهریز، روستاهای پشتکوه و پیشکوه و بخشی از آبهای زیرزمینی شهر یزد است. حتی سایر بارندگیهای شهرستانهای اطراف نیز به دلیل نقش شیرکوه در ایجاد مانع برای تودههای بارانزا است. به طور کلی، کوهها غنیترین کانونهای تنوع زیستی به شمار میروند و شیرکوه ، در خشکسالیهای دورهای تنها مأمن رویشگاههای مطلوب استان یزد است. شیرکوه یزد دارای زیربنای گرانیتی است که زمین شناسان در مورد سنّ آن هنوز به توافقی نرسیده اند. بیش از ۱۰۰۰ متر دولومیت و سنگ آهک که متعلق به دوره کرتاسه است، بر روی این گرانیتها قرار گرفته است. قسمت عظیمی از این تشکیلات آهکی، به خصوص در بخش های جنوبی شیرکوه یزد دچار فرسایش گشته و از بین رفته است. در زیر رسوبات دولومیتی و آهکی کرتاسه، چند لایه سرخ رنگِ پراکنده و در حاشیه جنوبی کوه، تشکیلات آذرین خروجی دیده می شوند که به اواخر دوره سوم و چهارم تعلق دارند. همراه با تشکیل این رسوبات، لایه هایی از تراورتن نیز شکل گرفته است. از بین پدیده های زمین ریخت شناسیِ شیرکوه ، تراسهای رودخانه ای بیشترین جلب توجه را به خود اختصاص داده اند. در انتهای روستای ده بالا ، از کنار مسجد محله شیخ علیشاه، نقطه ی آغاز صعود به قله شیرکوه یزد شروع می شود که تا اینجا و ۱ کیلومتر بالاتر از آن را می توان با ماشین رفت ولی بقیه مسیر خاکی است و باید پیاده طی کرد. از این نقطه، ارتفاع صعود حدود ۲۵۰۰ متر است. در مسیر صعود، ۳ چشمه ی همیشه پُر آب است که چشیدن آب خنک و زلال آنها، انرژی ادامه راه را تأمین می کند. چشمه اول در کنار درختان تبریزی بلند واقع شده است که این منطقه در بین محلی ها، به تابستانخانه مشهور است. پیمایش تمامی مسیر، به صورت افقی و بدون تغییر مسیر (تراورس) از کنار دیواره های سنگی است و دارای پاکوب و کاملا مشخص است که پایان آن به دره نجیب می رسد. تنها در دره نجیب به دلیل سنگی بودن، مسیر کمی نامشخص است، این دره بین حسینیه و جان پناه قرار دارد و سخت ترین قسمت مسیر است. در انتهای دره ، به سمت غرب تا جان پناه، باز کاملا تراورس است و شیب کمی دارد. ۳ جان پناه در آنجا وجود دارد که یکی از آنها تازه ساز و فلزی است و کف آن با موکت پوشیده شده و ۳ بخش دارد و مناسب خواب برای ۴۰ تا ۴۵ نفر می باشد. ۲ جان پناه دیگر، بتونی بزرگ با ظرفیت ۲۰ نفر و بتونی کوچک با ظرفیت ۸ نفر و پوشیده از موکت و پتو است که گرمتر و عایق تر از نوع فلزی آن است و هر سه دارای سرویس بهداشتی نیز می باشند. ادامه مسیر صعود به قله شیرکوه یزد ، از جان پناه تا قله، مسیری کاملا مشخص با شیب ملایم است و تنها، سرعت بسیار بالای باد و مسافت ۵/۴ کیلومتری پوشیده از برف، کمی ادامه راه را ناملایم می کند ولی رسیدن به قله، تمامی خستگی را از تن آدمی به در می آورد و بیان شوق فتح قله، بس وصف ناپذیر است و حسّ کشف گنجی باارزش را دارد.
