قنات دوطبقه مون

قنات دوطبقه مون اردستان یکی از منحصر‌به‌فردترین قنات‌های جهان است و تنها قنات دو طبقه جهانم هست که قدمتی بیش از هزار سال دارد. این قنات به‌صورت دوطبقه ساخته شده، به‌طوری‌که در هر طبقه آب به‌طور جداگانه جریان دارد و بدون اینکه به همدیگر نفوذ کنند، مسیر خود را طی می‌کنند. این شاهکار مهندسی نشان‌دهنده دانش پیشرفته ایرانیان در مدیریت آب در مناطق خشک است و همچنان فعال می‌باشد. این قنات جزو قنات های ایران توی فهرست یونسکو به ثبت رسیده.

قنات دوطبقه مون در اردستان، تنها قنات دوطبقه در جهان است که به عنوان یکی از زیرمجموعه‌های پرونده «قنات‌های ایرانی» در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده است. این شاهکار مهندسی آب، حدود ۸۰۰ سال پیش ساخته شده و نشان‌دهنده‌ی نبوغ بی‌نظیر حفرکنندگان قنات در مدیریت منابع زیرزمینی است. تحلیل فنی و ساختار شگفت‌انگیز این قنات به شرح زیر است: ۱. مکانیسم عملکرد (دو رودخانه روی هم) ویژگی اصلی این قنات، وجود دو کانال مجزا است که به صورت موازی و روی هم در دل زمین حفر شده‌اند، بدون آنکه آب آن‌ها با هم مخلوط شود: رشته رویی: در عمق کمتری قرار دارد و آب آن سبک‌تر و گواراتر است. رشته زیرین: در عمق بیشتری (با اختلاف حدود ۲ تا ۳ متر نسبت به رشته اول) حفر شده و آب آن سنگین‌تر و دبی بیشتری دارد. نکته مهندسی: این دو رشته به گونه‌ای طراحی شده‌اند که فشارِ لایه‌ی خاکِ بین دو کانال، مانع از نفوذ و نشستِ آبِ رشته بالایی به رشته پایینی می‌شود. ۲. ساختار چاه‌های مشترک یکی از پیچیده‌ترین بخش‌های فنی این سازه، چاه‌های عمودی (میله‌چاه‌ها) آن است: هر دو رشته قنات دارای میله‌چاه‌های مشترکی هستند. یعنی یک چاه از سطح زمین کنده شده، از میانِ رشته‌ی اول عبور کرده و تا رشته‌ی دوم ادامه می‌یابد. مهندسان قدیم با دقت بسیار، محل تلاقی چاه با کانال اول را آب‌بندی کرده‌اند تا آبِ کانالِ بالایی به درون چاه و به سمتِ کانالِ پایینی نریزد. ۳. مشخصات فنی و طول مسیر طول قنات: کل مسیر این قنات حدود ۴ کیلومتر است. عمق مادرچاه: مادرچاه این قنات در محله «مون» اردستان قرار دارد و عمق آن حدود ۳۱ متر است. دبی آب: جالب است که حتی در فصول خشکسالی، هر دو رشته قنات همچنان دارای جریان آب هستند و سهمیه آب کشاورزان محلی را تأمین می‌کنند. ۴. افسانه‌ها و تاریخچه قدمت: برخی باستان‌شناسان ریشه آن را به دوران پیش از اسلام (کیخسرو) نسبت می‌دهند، اما ساختار فعلی آن عمدتاً متعلق به دوران سلجوقی است. سازنده: روایات محلی ساخت آن را به یک مقنی یزدی نسبت می‌دهند که ابتدا رشته اول را حفر کرده و پس از مدتی با تشخیص رگه‌های آبی دیگر در عمق پایین‌تر، رشته دوم را پیشنهاد داده است. مختصات بازدید: موقعیت: استان اصفهان، شهر اردستان، محله مون، خیابان شهید فایضه‌نیا. دسترسی: مظهر (محل خروج آب) این قنات در کنار جاده قرار دارد و گردشگران می‌توانند جریان همزمان دو رشته آب را در کنار هم مشاهده کنند.

قنات دو طبقه مون اردستان که هنوز هم بخشی از آب شرب مردم اردستان را تامین می کند، ساخت آن را مربوط به دوره اشکانیان می دانند. این قنات ها بطور دو طبقه به موازی و روی سر هم جریان دارند و در فهرست آثار ملی ایران و یونسکو به ثبت رسیده است. آب قنات بالایی خنک، سبک و شیرین است و معمولاً برای شرب، از آن استفاده می‌کرده اند. درحالی‌که آب قنات زیرین سخت‌تر و گرم‌تر است و خروجی بیشتری دارد و از آن برای شستشو، آبیاری زمین‌های کشاورزی و همچنین راه انداختن چرخ آسیاب آبی استفاده می‌شده است. قنات در کنار یک خیابان اصلی در شهر اردستان قرار گرفته است و در نوروز 1404 که از آن بازدید کردیم هزینه ای نداشت و البته کسی هم برای توضیح دادن در مورد قنات نبود.در کوچه کنار قنات می توانید رختشورخانه قدیمی و بنای یک قلعه قدیمی را هم ببینید. پارکینگ خاصی ندارد ولی می توانید در همان خیابان اطراف قنات پارک کنید.

بی نظیره.اگر در موردش اطلاعات بدونید ،براتون خیلی جالب میشه

قنات دو طبقه مون که ثبت یونسکو شده و تنها قنات دو طبقه جهانه و یکی از پیچیده ترین قنات های منحصر بفرد ایران آب دو طبقه بهم نفوذ نمیکنن حتی با خاک هم ترکیب نمیشه قدمت حدودا ۸۰۰ ساله اما گفته میشه که بدست کاوه آهنگر ساخته شده که اهل همین شهر بوده قنات طبقه اول در عمق ۲۷ متری ساخته شده که پله داره قشنگ میتونید کنارش باشید و طبقه دوم در عمق ۳۰ متری یعنی ۳ متر پایین تر از قنات اول که یه چاه وجود داره ته چاه آب قنات طبقه دوم کاملا مشخصه از طرفی میگن ساخت این قنات منسوب به شیخ بهاییه

یک لحظه به این موضوع فکر کنید: یک کانال آب به هنر دستان مقنی‌های خبره و ماهر از روی یک کانال آب دیگر عبور میکند. این اتفاق به لطف علم خاکشناسی و تجربه بالای ایرانیان در ایجاد چنین کاریزهایی است. واقعا زیبا و دیدنی

قنات دو طبقه اردستان، از جمله افتخارات نیاکان ایرانیان است. الان که دیگه متاسفانه چنین افتخاراتی نداریم و محیط زیست و داشته هامون رو هم داریم نابود میکنیم. حداقل آدم با دیدن چنین شاهکارهایی از گذشته کمی احساس آرامش میکنه..

شاهکار بلامنازع معماری قنات در لین قنات دو طبقه است. جایی که مغز در باور کردن چنین پدیده‌ای نیاز به سوزاندن فسفر زیادی دارد :))

قنات دو طبقه مون واقع در شهر اردستان در محله مون. من برای اولین بار بود که قنات دو طبقه می دیدم، که این برام خیلی جذاب بود. طراحی این قنات نشان از خبره بودن مقنیان داشته و حتما محاسبات دقیقی انجام دادن. ماهی های قنات هم زیبایی خاصی به قنات مون دادن

یکی از عجایب معماری ایران هست. دو رودخانه از روی هم بینظیر در جهان خط قناتی معادل طول چابهار تا تهران و‌طبق معمول کم لطفی شده در معرفی اون

یه فضای کوچک و جوی آب و یه چاه که توسط حفاظ بسته شده ولی میتوان مسیر قنات و حرکت آب در طبقه زیرین قنات را مشاهده کرد. بلیط برای ورود 5 هزار تومان فروردین 1402

تنها قنات دو طبقه در دنیا، بازدید آن پنج دقیقه وقت میبرد، ولی ارزش دیدن این شاهکار مهندسی قدیم را دارد. در ابتدای ورودی کلید چراغها را از داخل کنتور ورودی روشن کنید. تابلو توضیحات انگلیسی، بدون غلط و انگلیسی درست دارد.

من عاشق این قنات های درون شهر اردستان هستم که جوب کشی شده توی شهر و مخصوصا در محل پارک شهرداری که دور پارک جاری شده و حال و هوای و حس خیلی خوبی داره من هر وقت از اردستان رد میشم باید حتما برم اونجا و اتراق کنم و اگه بشه شب تو چادر مسافرتی توی پارک می‌خوابیم و از اون آب و هوای قشنگ لذت می‌بریم واقعا وسط کویر چنین پدیده ای خیلی شگفتی آوره خدا رو به خاطر این همه زیبایی و حس عالی شکر میکنم

وارد شهر اردستان که می شید تو همون خیابان اصلی 40 متر جلوتر یه ورودی زیر زمینی وجود داره که 30 تا 40 تا پله می خوره میره پایین .هوای اونجا گرم و مرطوبه تو زمستان و هوای سرد بیرون خیلی حال میده وارد اونجا میشید .همین که وارد شدید یه جوی آبی میبینید که آب ولرمی داره و ماهی ها داخلش مشغول شنا هستند یه چاه هم وجود داره که نشان می ده تغریبا 10 متر پایین تر یه مسیر قنات دیگه هم وجود داره که آب داغ داره خیلی باحاله حتما برید

یکی از هزاران آثار باستانی ایرانی که نشان میدهد از قدیم ایرانی ها در زمینه حفر قنات از همه دنیا جلوتر بودن و در عین سادگی کاملا پیچیده طراحی و مهندسی شده است

خیلی قشنگ بود و اینکه وقتی فکر می کردی سال ها پیش اینجا به دست بشر ساخته شده از این همه خلاقیت و دانش حیرت می کردی.

شهرخوب وکویری بود. کوچه ها یزد یاداوری میکرد. قناتهای شهربسیر زیبا بود همه کوچه ها ش با دوچرخه گشتم. مردمش سنتی ومذهبی بودن

اثری شاهکار،تنها قنات دوطبقه جهان و بیستمین اثر ثبت شده ایران در میراث جهانی یونسکو، تاریخی و خارق العاده.

یعنی کثیف ترین جایی بود که رفتم. اگر سلامتی فرزندتون مهمه نرید اینجا واقعا کثیفه..

متاسفانه به دلیل نرسیدن به این اثر مهم مورد بی مهری قرار گرفته است.... تنها قنات دو طبقه دنیا