مناره سلجوقی یه مکان یادبود واقعه تاریخی در بسطامه. این مناره با ارتفاعش و طراحی معماریاش، چشمنوازه و برای گردشگران و علاقهمندان به تاریخ ایران، جای دیدنیه. در اطرافش فضای آرام و صلحآمیزیه که میتونی لحظات خوبی رو در کنار طبیعت سپری کنی. فقط یه یادآوری: حتما قبل از رفتن، مسیر رو بررسی کن تا از هرگونه تغییر در دسترسی مطمئن بشی.
مناره سلجوقی بسطام، که یکی از زیباترین نمونههای معماری سلجوقی در ایران است، با آجرکاریهای ظریف، گرهچینیهای هندسی و کتیبههای کوفی که در بالای آن نقش میبندد، همهچیز رو بهخاطر زیبایی و تاریخی بودنش میچرخونده. بازدیدکنندهها بهخصوص از تزیینات آجری و هماهنگی با گنبد فیروزهای امامزاده محمد و برج کاشانه، عکسبرداریهای خیرهکننده میگیرن. اما یه نکته مهم هم هست: در سالهای اخیر، داربستهای چوبی دور مناره باعث آسیب دیدن نمای سازه شده و به نظر میرسه نگهداری و مرمت به اندازه کافی انجام نمیشه. با وجود این، اکثر بازدیدکنندهها هنوز بهخاطر ارزش تاریخی و معماریاش، این مکان رو بهعنوان یکی از جاذبههای برجسته بسطام میشناسن.
HESAM ASHOORI
۸ ماه قبل
۵
در منطقه شاهرود و دامغان، منارههای سلجوقی از مشهورترین و ارزشمندترین بناهای تاریخی ایران هستند. سبک معماری سلجوقی در این منطقه به اوج پختگی خود در استفاده از «آجر» رسید.
وقتی صحبت از مناره سلجوقی در این محدوده میشود، معمولاً ذهن به سمت دو منارهی بسیار مشهور میرود:
۱. مناره مجموعه بایزید بسطامی (بسطام)
این مناره که در کنار مسجد جامع و مزار بایزید قرار دارد، یکی از زیباترین نمونههاست:
تزیینات: بدنه این مناره با گرهچینیهای آجری بسیار ظریف آراسته شده که نقوش هندسی متفاوتی را در طبقات مختلف ایجاد کرده است.
کتیبه: در قسمت بالایی، کتیبهای با خط کوفیِ بسیار زیبا از جنس آجر وجود دارد که حاوی آیات قرآن است.
ویژگی: این مناره به دلیل تقارن با گنبد فیروزهای امامزاده محمد و برج کاشانه، یکی از زیباترین قابهای عکاسی تاریخی ایران را خلق کرده است.
۲. مناره مسجد جامع سمنان (کمی دورتر اما بسیار مهم)
اگر منظور شما منارهای در ایالت قدیم قومس باشد، مناره مسجد جامع سمنان که از عصر سلجوقی بهجای مانده، بلندترین و باشکوهترین مناره این سبک است که به «مناره جنبان» سمنان نیز شهرت داشته است.
ویژگیهای مشترک منارههای سلجوقی این منطقه:
آجرکاری (خوونچینی): معماران سلجوقی با پس و پیش کردن آجرها، سایهروشنهای عجیبی ایجاد میکردند که باعث میشد مناره در ساعات مختلف روز، طرحهای متفاوتی به خود بگیرد.
ساختار استوانهای: برخلاف منارههای دوره صفوی که معمولاً باریکتر و بلندتر هستند، منارههای سلجوقی تنومندتر و دارای پایداری بسیار بالایی در برابر زلزله هستند.
کتیبههای کوفی: استفاده از خط کوفی بنایی با آجر، امضای اصلی این دوره بر پیکرهی منارههاست.
منارههای سلجوقی در واقع «میلهای راهنما» و نمادهای دعوت به معنویت بودند که در دشتهای پهناور این منطقه، از کیلومترها دورتر راه را به مسافران جاده ابریشم نشان میدادند.
مناره از دوره سلجوقیان که آجرکاریهای بسیار زیبای دارد دورش داربست زدند اما به نظر نمیاد که کسی مشغوا کار و مرمت باشد و داربستها نمای سازه را خراب کرده اند اما حتما برای حفظ اثر نیاز هست