مسجد جامع تون

در کنار بازدید از شهر فردوس و بافت شهر تاریخی شهر تون بازدید از اینجا هم میتونه جالب و سرگرم کننده باشه.جزئیات معماری زیبایی در ساختش استفاده شده.کمی اونورتر هم محله تاریخی سردشت شهر تون وجود داره که برای بازدید جالبه.

وقتی در میان ویرانه‌های شهر باستانی «تون» قدم می‌زنی، بنایی با شکوه و استوار قد علم کرده است که گویی از تمام طوفان‌های تاریخ و لرزه‌های زمین جان سالم به در برده تا راویِ عظمتِ فردوس باشد: مسجد جامع تون. من وقتی در برابر ایوانِ رفیع و ۱۶ متری این مسجد ایستادم، بیش از هر چیز جذبِ پختگیِ معماریِ سبک خراسانی شدم که در این بنا به اوج رسیده است. معماری؛ شکوهِ آجر و هندسه این مسجد از نوع مساجد دو ایوانی است که بخش‌های اصلی آن متعلق به قرن ششم هجری (دوره سلجوقیان) است، هرچند در دوره‌های بعد (به‌ویژه خوارزمشاهیان و صفویه) بخش‌هایی به آن اضافه شده است. ایوانِ قبله: زیباترین بخش مسجد، ایوانِ جنوبی آن است. من با دقت به آجرکاری‌هایِ ظریفِ خفته-راسته و نقوشِ هندسیِ سقف خیره شدم. این ایوان چنان بلند است که از دوردست‌های دشتِ فردوس مانند یک نشانه می‌درخشد. شبستان‌های ستون‌دار: در دو طرف ایوان‌ها، شبستان‌هایی با ستون‌هایِ قطور و تاق‌هایِ جناغی قرار دارند. من لابلایِ این ستون‌ها قدم زدم و متوجه شدم که چطور معمارانِ تون، با استفاده از خشت و آجر، فضایی ساخته‌اند که حتی بدونِ وسایل سرمایشی، در اوجِ گرما خنکایِ عجیبی دارد. کتیبه‌های تاریخی: در این مسجد کتیبه‌هایی به خط کوفی و ثلث وجود داشته که بخشی از آن‌ها در گذر زمان آسیب دیده است، اما هنوز هم ردپایِ هنرِ خطاطیِ کهن بر پیشانیِ محراب و ایوان‌ها دیده می‌شود. داستان‌ها و روایت‌های محلی مردم فردوس درباره‌ی این مسجد داستان‌هایِ حماسی و باورهایِ عمیقی دارند: دیوارِ ضد زلزله: مشهورترین روایت مربوط به زلزله‌ی ویرانگر سال ۱۳۴۷ است. در حالی که تقریباً تمام شهرِ جدید و قدیمِ فردوس با خاک یکسان شد، بخش‌های اصلی مسجد جامع (به‌خصوص ایوان بزرگ آن) استوار باقی ماند. محلی‌ها با اطمینان می‌گویند که معمارانِ سده‌ی ششم، ملاتی مخفی و اعجاب‌انگیز (ترکیبی از ساروج و مواد خاص) به کار برده‌اند که به دیوارها خاصیتِ ارتجاعی داده است. برخی هم آن را معجزه‌ای برای حفاظت از خانه‌ی خدا می‌دانند. پناهگاهِ سرخ: روایتی هست که در زمانِ هجومِ مغول‌ها و یا فتنه‌هایِ بعدی، مردمِ شهر تون به داخلِ این مسجد و صحنِ وسیعش پناه می‌بردند. آن‌ها معتقد بودند که دیوارهایِ قطورِ مسجد جامع، امن‌ترین نقطه در کلِ قهستان است. اطلاعات برای بازدید موقعیت: فردوس، جنوب غربی شهر، در میان سایتِ باستانیِ شهرِ تون. نزدیک به: این مسجد در مجاورتِ مدرسه‌ی علیا و حمامِ خیروز قرار دارد؛ مجموعه‌ای که تو را کاملاً در اتمسفرِ ایرانِ قرونِ وسطی قرار می‌دهد. توصیه عکاسی: بهترین زمان برای ثبتِ عظمتِ ایوان، حوالیِ غروب است؛ وقتی خورشید از روبرو به آجرکاری‌ها می‌تابد و آن‌ها را به رنگِ طلایی-نارنجی در می‌آورد. تماشایِ ایستادگیِ این بنا بعد از ۹۰۰ سال، هر بیننده‌ای را به فکر فرو می‌برد.

مسجد جامع تون که بر خلاف سایر سازه های شهر تاریخی تون به خوبی پس از زلزله بازسازی شده و از آن نگهداری میشود و دیرینگی آن به دوره سلجوقیان بازمیگردد

مسجد جامع تون متعلق به دوره سلجوقیان بوده‌است و نخستین باری که از آن در کتب تاریخی یاد شده، در احسن التقاسیم فی معرفه الاقالیم مقدسی متعلق به نیمهٔ دوم سده چهارم هجری است مسجدی که امروزه به یادگار مانده، از مساجد دو ایوانی سبک خراسانی است که ایوان شرقی و پایاب مسجد در زلزله‌ای مهیب در اوایل دوره صفویه فرو ریخته و به جز ایوان قبله و گنبدخانه‌های طرفین آن، سه ضلع دیگر در دوره صفوی با کمی عقب‌نشینی از هر ضلع، مجدداً بازسازی شده‌اند. معماری و تزئینات آجرنمای ایوان غربی این بنا مربوط به قرن پنجم و ششم هجری قمری و دوره سلجوقی است و در جبهه شرقی آن، در اوایل دورهٔ قاجار شبستانی به نام شبستان آخوند ملااکبر احداث شده‌است. این شبستان دارای صد ستون قطور بوده که درزمین‌لرزهٔ سال ۱۳۴۷ به کلی تخریب شد. این مسجد با شمارهٔ ۱۲۲۲ در فهرست آثار ملی کشور ثبت شده‌است.

یکی از مساجد تاریخی ایران و قرارگرفته در بافت تاریخی شهر فردوس

مکان خیلی دیدنی و گردشگری و باستانی هست فقط یه بدی داره که اگه تو محرم برید شبا خیلی ملخ داره 😓😓

کار با خشت پر از ظرافت و زیبایی. دیدن آن حتما توصیه می شود.

مسجد تاریخی و زیبا. گچبری و اجر کاری زیاد در این مسجد به چشم نمیاد

در پشت مسجد چندین مکان تاریخی وجود داره که خیلی زیباست

عبادتگاهی تمیز، اصیل، زیبا،

جزء فرهنگ و تمدن مردم شهرستان فردوس است

مکانی بسیار زیبا و تاریخی

بنایی تاریخی متعلق به دوران سلچوقیان

خوب مسجد کنار پارکه

قدمت900ساله

Beautiful mosque with superb architecture