یخدان مؤیدی

یخدان مویدی کرمان بزرگترین یخچال خشتی جهان است که در دوران صفوی ساخته شد و هم‌اکنون در خیابان کمیاب میان میدان بسیج و خیابان شهید رجایی قرار دارد. شاید برایتان جالب باشد بدانید نام مویدی به این دلیل بر این یخدان گذاشته شده که آب قنات مویدی از زیر آن می‌گذرد سقف این بنا به صورت مخروطی طراحی شده تا میزان جذب نور آفتاب را به حداقل برساند همچنین، در اطراف این مخروط بزرگ دیوارهای بلندی به ارتفاع ۲۰ متر بنا شده تا با ایجاد سایه، دمای یخدان را پایین نگه دارد.

یخدان مؤیدی در منطقه مرکزی شهر کرمان دارای قدمت صفوی است و قناتی به همین نام آب آنرا تامین می کرده است. یخدانهای زیبای مناطق کویری ایران بواسطه معماری خاص خود، جهت انبار کردن یخ در زمستان و نگهداری آن برای تابستان استفاده می شده اند. یخدان مؤیدی بازسازی شده و فضای داخلی آن بوسیله کانون پرورش فکری کودکان استفاده می شود.

عناصر تشکیل دهندة یخدانها عبارت‌اند از: مخزن، حصار، استخر و چالة یخ. پلان مخزن دایره شکل است که گنبدی از نوع «بَستو» بر روی آن احداث کرده‌اند. حصار آن نسبتاً بلند و ۱۲ متر ارتفاع دارد. مصالح بنا خشت خام و ملات گل است. کاربری یخدان در گذشته نگهداری یخ برای ایام تابستان مردم شهر بوده‌است. این بنا در اواخر دوره صفویه بنا شده و نام «مؤیدی» از آن نظر است که قنات مشهور به قنات مؤیدی آب آن را تأمین می‌نموده‌است.

یخدان مویدی یک یخچال قدیمی در شهر کرمان است که برای ذخیره یخ در فصول گرم سال استفاده می‌شده است. این بنا در دوره قاجار ساخته شده و یکی از بزرگترین یخچال‌های خشتی جهان به شمار می‌رود. تاریخچه و عملکرد: یخدان‌ها به عنوان محلی برای نگهداری یخ در گذشته استفاده می‌شدند. یخ در فصول سرد سال تهیه و در این بناها ذخیره می‌گردید تا در فصول گرم سال برای مصارف مختلف از جمله خنک کردن آب و مواد غذایی مورد استفاده قرار گیرد. یخدان مویدی نمونه‌ای از این نوع بناهاست که به دلیل ساختار خشتی و ابعاد بزرگش، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این یخدان در دوره قاجار ساخته شده و برای مدت طولانی در خدمت مردم کرمان بوده است. معماری: یخدان مویدی با استفاده از مصالح خشتی ساخته شده است که این امر نشان از مهارت معماران و سازندگان آن زمان دارد. شکل ظاهری این یخدان به گونه‌ای است که از هدر رفتن یخ و نفوذ گرما به داخل آن جلوگیری می‌کرده است. این بنا دارای یک مخزن بزرگ برای نگهداری یخ و دیوارهای ضخیم برای عایق‌بندی است.

از لحاظ تاریخی مکان دیدنی و با عظمتی است و به طرز نسبتا شایسته ای بازسازی شده است ولی «خوشبختانه» یا «متاسفانه» توسط کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان مورد بهره برداری قرار گرفته است و کلاسهای مختلف کانون در آن برگزار میگردد. بنابراین امکان بازدید عمومی از آن با محدودیت همراه است و همچنین بعضی از قسمتها جزو بخشهای خصوصی اداری است و ورود به آنها امکان پذیر نیست.

یخدان بازسازی شده که الان کانون پرورش فکری کودک و نوجوانان می باشد. فقط متاسفانه در فضای سبز روبروی یخدان ته سیگار زیادی ریخته شده که نشان از عدم توجه هموطنان به این موضوع می باشد

نوک این بنا مخروطی شکل به گونه‌ای ساخته شده‌است که حداقل میزان تابش آفتاب را جذب کند و در اطراف این مخروط دیوارهای بلندی احداث شده‌است که با وزش باد و استفاده از سایه ایجادشده، دمای هوا را به صورت محسوس کاهش می‌داد. عناصر تشکیل‌دهنده یخدان عبارتند از مخزن، حصار، استخر و چاله یخ. پلان مخزن دایره‌شکل است که گنبدی روی آن احداث کرده‌اند. حصار آن نسبتاً بلند و ۲۰ متر ارتفاع دارد. مصالح بنا خشت خام و ملات گل است. پله‌های یخدان نیز برای دسترسی و نگهداری مطلوب و تعمیر خشت‌ها بنا نهاده شده بود و در حقیقت هر سال یک لایه جدید خشت و گل روی گنبد می‌کشیدند. اتاقک‌های اطراف این بنا به گونه احداث شده‌است که در تابستان خنک و در زمستان گرم هستند.

یخدانها در گذشته بعنوان محلی برای نگهداری یخ که در زمستانها از محلهای سرد و یخزده آورده میشدند و در تابستان گرم از آن استفاده میشده. ساختمان آنها په شکلی طراحی شده که کمترین تبادل حرارتی را داشته و همچنین در مقابل نفوذ هوای گرم بسیار مقاوم بوده اند. در شهر کرمان تعدادی از این یخدانها در محله های مختلف وجود دارد که در حال حاضر بصورت مکانهای تاریخی مورد بازدید علاقه مندان در دسترس میباشد.

یخدان موئدی بزرگترین یخچال خشتی ایران و جهان است. این بنا در اواخر دوره صفویه بنا شده و نام «مؤیدی» از آن نظر است که قنات مشهور به قنات مؤیدی آب آن را تامین می‌نموده‌است. این یخدان در خیابان ابوحامد واقع شده و در تاریخ ۲ آبان ۱۳۷۸ با شمارهٔ ثبت ۲۴۳۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

بسيار جالبه و ارزش ديدن داره. این یخدان رو در قدیم و زمستان با آب و یخ پر می کردن و در تابستون می تونستن آب خنک داشته باشند. چون دیواره ها کاهگلی بوده و عایق گرما و تبخیر آن هم در فصل تابستان کویری و داغ کرمان. الان این یخدان به نظر بازسازی شده و بسیار جالب هست. و عبد نوروز اطرافش سفره های هفت سین نمادین بر پا میشه و دیدنیست.

یخدان مؤیدی از آثار تاریخی شهر کرمان است. یخدان مؤیدی در خیابان ابوحامد واقع شده و این اثر در تاریخ ۲ آبان ۱۳۷۸ با شمارهٔ ثبت ۲۴۳۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. عناصر تشکیل دهندة یخدانها عبارت‌اند از: مخزن، حصار، استخر و چالة یخ. پلان مخزن دایره شکل است که گنبدی از نوع «بَستو» بر روی آن احداث کرده‌اند. حصار آن نسبتاً بلند و ۱۲ متر ارتفاع دارد. مصالح بنا خشت خام و ملات گل است. کاربری یخدان در گذشته نگهداری یخ برای ایام تابستان مردم شهر بوده‌است. این بنا در اواخر دوره صفویه بنا شده و نام «مؤیدی» از آن نظر است که قنات مشهور به قنات مؤیدی آب آن را تأمین می‌نموده‌است.

یخدان ها نقش مهمی در شهرهای کویری داشته اند و تامین کننده یخ در فصل تابستان برای مردم بوده اند. یخدان مویدی هم یکی از یخدان های تاریخی باقی مانده در کرمان است که اکنون بازسازی شده و بازدید از آن ما را با شرایط زندگی مردم و تلاش شان برای تطابق با طبیعت در قرن های گذشته آشنا می کند.

این مکان زیبا،بزرگترین یخچال خشتی ایران و جهان است. که در دوره صفویه ساخته شده و برای نگهداری یخ تا فصلل گرما ،از ان استفاده میشده.

با اینکه نزدیک عید رفته بودیم درش بسته بود و گفتن جمعه ها باز نمیکنن! ساختمونش از بیرون که چیز خاصی نداشت ولی داخلشو نمیدونم

میراث فرهنگی و گردشگری استان کرمان خیابان میثاق معمارزاده و حقیقی ترین موقع شب اصلا صلاح الدین ایوبی می‌شود و نوکری خانوادت مطمئن باش بدون هیچ گونه مسئولیتی نسبت به این کارو کردی بدون برای دفینه می‌کنم که حمایت کشکول غفاری نظرات شما عزیزان میباشد و خجالت Ebrahimiمهندس

بهتر بود برای همچین مکانی مبلغ ورودی دریافت نمیشد ، با وجود اینکه کانون پرورش فکری کودکان در حال حاضر در این مکان فعالیت میکنند!

جای جالبی هست اما داخلش چیز خاصی برای دیدن نداره تبدیل به کتابخونه شده بیشتر همین نمای بیرون و کاربری که در قدیم داشته جالب هست

این بنا در اواخر دوره صفویه بنا شده و نام «مؤیدی» از آن نظر است که قنات مشهور به قنات مؤیدی آب آن را تأمین می‌نموده‌است

جایی است که می شود به عمق تدبیر پیشینیان پی برد و فهمیدکه با چگونه و با چه سختی امکانات اولیه زندگی را برای خود فراهم می کرده اند.

به گفته ی خودشون بزرگ ترین یخچال خشتی جهان است، به نظرم از نظر سایزی زیاد با یخچال میبد فرقی نمی کرد، بخصوص که کف این یخچال بخاطر اینکه بشه ازش استفاده کرد پر شده.