یخدان زریسف، جاذبههای گردشگری کرمان، جایی هست که تاریخ پوشیده در یخ را به چشم می‌کشی. با دیدنی‌های جذاب و فضایی دوستانه، به بازدیدکنندگان فرصتی می‌دهد تا سبک زندگی گذشته را حس کنند. اگر دنبال تجربه‌ای آرام و گاه به گاه هیجان‌انگیز از فرهنگ محلی هستی، اینجا را از قلم نینداز.
اطلاعات تماس و آدرس
کرمان، خیابان زریسف، چهار راه آلاشت (شهدای دارلک)، ایران
یخدان زریسف، که در خیابان زریسف و چهارراه آلاشت واقع شده و به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران ثبت شده، یه جاذبه‌ی تاریخی قاجاریه‌ست که با دیوارهای بلند و گنبدی خاصش، در شب‌های زمستان آب را به‌صورت یکنواخت بر روی سطوحی صاف می‌چکاند تا یخ بگیرد؛ این ساختار معماری که در بسیاری از یخدانهای گرم ایران دیده می‌شود، هنوز هم با حفظ جزئیات مثل چاله‌های عمیق و چاه‌های خروجی آب، در تابستان‌ها یخ تازه نگه می‌دارد. خیلی‌ها از زیبایی و تاریخی بودن این مکان لذت می‌برن، خصوصاً وقتی در کنار پارک عصای سفید یا جنگل مصنوعی کرمان می‌نشینن، ولی دسترسی به داخل گاهی مشکل‌ساز می‌شه؛ بعضی بازدیدکننده‌ها گفتن ورودی بسته بود یا فقط بازدید رایگان امکان‌پذیر بود. با وجود مرمت‌های انجام شده، هنوز هم امکان دیدن داخلی محدوده و ممکنه به‌دلیل کم‌تعداد بازدیدکننده‌ها فراموش بشه. در کل، اگر به تاریخ و معماری قدیمی علاقه‌مند باشید، حتما یه بار به این مکان زیبا سر بزنید؛ ولی حواستون به زمان بازدید و دسترسی باشه.
omid msr
۵ ماه قبل
۳
یخدان زریسف کرمان مربوط به دوره قاجار است و در خیابان زریسف، چهار راه آلاشت واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۵ اسفند ۱۳۷۹ با شمارهٔ ثبت ۳۵۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
پلان مخزن دایره ای شکل است که گنبدی از نوع پستو بر روی آن احداث کرده‌اند. چال یا گودال یخدان گنبد مخروطی شکل و گنبد مخروطی را با چینه گلی و ضخیم ساخته‌اند. تا بدین وسیله حرارت بیرون به درون کمتر سرایت کند.
داخل این یخدان گودی یا چاله نسبتا عمیقی وجود دارد که در حدود ۵ متر ارتفاع آن بوده که باعث می‌شده یخ‌های جمع‌آوری شده همچنان تازه بماند و در طول تابستان از آن استفاده کنند. کف این گودی یا چال از سنگ و آجر ساخته شده‌است .
در پشت دیوارهای بلند و قطور آن سطوحی صاف تعبیه می‌کردند که در شب‌های زمستان به‌طور یکنواخت روی آن آب قرار می‌گرفت و در سرمای شدید زمستان یخ می‌بست وظیفه دیوار بلند این بود که در طول روز از تابش آفتاب بر روی آب‌های منجمد شده قبلی جلوگیری کند در صورتی که در شرق و غرب کمی آفتاب بر روی سطوح یخ‌گیری می‌تابید آن وقت در این نقاط هم دیوارهای جانبی بنا می‌کردند.
مقدار آبی که هر شب روی توده‌های منجمد از یخ‌های قبلی هدایت میشد تا حدودی بود که سرمای یک شب بتواند آن را منجمد سازد و یا به عبارت دیگر ارتفاع آب روی سطوح یخ گیر از چند سانتی متر تجاوز نمی‌کرد این شرط فنی به خوبی می‌رساند که یخچال سازان مجبور بودند با کمال دقت سطوح یخ‌گیری را طراز کنند.
پس از آن تقریباً قطر یخ به ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر می‌رسید، یخ‌ها را قطعه‌قطعه کرده و به داخل یخدان که در مجاورت سطوح یخ‌گیری قرار داشت می‌بردند و انبار می‌کردند. در کف یخدان، یک یا چند چاه پیش‌بینی شده بود تا آب هائی که احتمالا در فصل گرما از آب شدن یخ‌ها به وجود می آمد از کف یخدان دور گردد و روی هر طبقه از یخ‌ها مقداری کاه می‌ریختند تا از چسبیده شدن آن‌ها به یکدیگر جلوگیری شود.
البته این نوع معماری تقریبا در بیشتر یخدان و یخچال های مناطق گرم ایران دیده می شود. در بازدیدی که از یخدان های میبد و اردکان هم داشتیم همین سبک کاملا دیده میشد.
در زمان بازدید ما در مهرماه سال 1404 ، در حال تعمیرات و مرمت بود و دور آن را حصار کشیده بودند که البته مسئول آن قسمت بطور رایگان به ما اجازه بازدید دادند.
یخدان زریسف کرمان مربوط به دوره قاجار است و در خیابان زریسف، چهار راه آلاشت واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۵ اسفند ۱۳۷۹ با شمارهٔ ثبت ۳۵۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مربوط به دوره قاجار می باشد.
