حمام تاریخی علی قلی آقا

فعلا برای تعمیرات بسته شده، حتی توی بازارچه هم خبر نداشتند که حمام در دست تعمیر هست، حتما قبل از اینکه برید تماس بگیرید.

این حمام قدیمی واقعا ارزش دیدن رو داره. مجسمه های نسبتا واقعی درست کردن داخلش و فضای خیلی بزرگی داره. تقریبا نیم تا ۱ ساعت میشه سرگرم شد داخلش. کنار حمام هم یه بازارچه هست که اونم جالبه.

حمام قشنگیه.‌یه سری کارای گرافیکی قشنگ توش انجام دادند که بد نبود. ارزش دیدن داره به خصوص اگه تا حالا حمام سنتی نرفته اید.

یکی از حمامهای قدیمی اصفهان به جامانده از اواخر دوره صفویه، توسط علی قلی آقا به همراه مسجد و بازار ی در این محل ساخته شده، آب حمام از چاه تامین میرشده که بوسیله گاو به ارتفاع پمپاژ می شده و توسط لوله های سفالی به پایین و درون حمام انتقال داده می شده است. این حمام تا 25 سال پیش مورد استفاده قرار می گرفته است البته در دوران پهلوی به دلیل وجود بیماری هاو انتقال آن از طریق خزینه به دیگران خزینه پر شده و از سیستم دوش برای شستشو آبکشی استفاده شده است. نقاشی های موجود بیشتر در دوران قاجار نقاشی شده و برخی نیز متعلق به دوران صفوی است و البته نقاشی هایی نیز در دوران پهلوی به آن اضافه شده است. نقاشی ها معمولا به داستانهایی از کلیله و دمنه اشاره می کند. از دیگر دیدنی های این حمام استفاده از کاشیهای برجسته متعلق به دوران صفوی است.

حمام تاریخی علی قلی آقا بخشی از مجموعه بزرگ علی قلی آقا است که به دستور صدراعظم شاه سلیمان صفوی ساخته شد. این حمام یکی از بهترین نمونه‌های باقیمانده از حمام‌های عمومی دوره صفوی و قاجار است که اکنون به موزه تبدیل شده و عملکرد پیچیده حمام‌های سنتی را به خوبی نشان می‌دهد.۳ نکته کلیدی بازدیدورودی و سربینه (رختکن): بزرگترین و زیباترین بخش حمام است. این قسمت محل آماده شدن و استراحت مردم بوده و دارای سقفی بلند، ستون‌های سنگی و سکوهایی برای نشستن است. به تزئینات سقف و نورپردازی از طریق روزنه‌های گنبد دقت کنید.گرمخانه: فضایی کوچک‌تر و گرم‌تر است که برای شستشو و کیسه‌کشی استفاده می‌شده. گرمخانه معمولاً نور کمتری داشته تا بخار آب حفظ شود و از دید مستقیم در امان بماند.سنگ کفش کن: قبل از ورود به گرمخانه، فضایی برای نگهداری کفش‌ها تعبیه شده بود. دیدن این بخش کوچک، نشان‌دهنده جزئیات کاربردی معماری سنتی است.اطلاعات مهم برای گردشگرانموضوعجزئیات کاربردیموقعیت دقیقدر محله بیدآباد، مجاورت مسجد و بازار علی قلی آقا. کمی دورتر از مرکز میدان نقش جهان قرار دارد.کاربری کنونیموزه مردم شناسی حمام‌های تاریخی.مدت زمان لازمحدود ۴۵ دقیقه تا ۱ ساعت برای بازدید کامل از بخش‌ها و مطالعه توضیحات موزه.ویژگی خاصوجود دو بخش مجزا (حمام مردانه و حمام زنانه) که به صورت قرینه ساخته شده‌اند.پیشنهاد عملی: به نحوه طراحی سقف‌ها و دیوارهای حمام توجه کنید که برای حفظ گرما و تنظیم رطوبت ساخته شده‌اند. این حمام یک درس کامل در مهندسی ساختمان‌های سنتی است.

تاریخچه حمام علی قلی آقا حمام علی قلی آقا اصفهان به وسیله علی قلی آقا از درباریان پادشاهان صفوی، در سال ۱۱۲۵ هجری قمری ساخته شد. علی قلی آقا سازنده همین بنای تاریخی و برادرش خسرو آقا سازنده حمام خسرو آقا از خواجه سرایان سرشناس و نیکوکار بوده اند. در روزهایی که این مکان کاربری حمام داشت، استفاده برای عموم آزاد بود و همینطور برای آقایان و بانوان؛ افراد می توانستند در دو شیفت قبل از ظهر (آقایان) و بعد از ظهر (بانوان) از حمام استفاده و استحمام کنند. در بعضی مواقع افراد ثروتمند و بانفوذ برای ساعاتی کل حمام را در اختیار خود در می آوردند و آن را قرق می کردند. این حمام بخشی از مجموعه‌ای شامل مسجد، بازارچه، چهارسوق و کاروانسرا بوده و این مجموعه برای امور عام المنفعه ساخته‌شده‌بود. سیستم گرمایشی آب هر دو حمام بزرگ و کوچک از چاهی به نام “چاه گاو” تأمین می شده است که در غرب حمام علی قلی آقا و در فضایی معروف به “گاورو” قرار دارد. آبی که از چاه گاو بیرون کشیده می شده، به مخزنی در پشت بام منتقل و سپس به خزینه ها و حوضچه های حمام هدایت می شده است. تون (آتشدان)، انبار سوخت، تیان (ظرف مخصوص گرم کردن آب) و گودال جمع آوری خاکستر که سیستم گرمایشی حمام علی قلی آقا را تشکیل می دهند، در غرب حمام قرار دارند. سیستم دفع فاضلاب در این حمام از سیستمی به روش گنداب استفاده می شده است. در این روش دفع، فاضلاب به واسطه کف شوی های دو مکان گرم خانه و سربینه به یک کانال هدایت می شدند. از طریق کانال به محوطه بزرگی در پشت حمام میریختند و پس از خشک شدن به خارج شهر منتقل می شدند.

مکانی تاریخی و بازسازی شده و زیبا با مجسمه های مومی جدید و توضیحات راهنماها در ایام نوروز قسمت‌های مختلفی در این حمام موجود هست از جمله رختکن و استراحت گاه حمام. مکان شستشو با دو حوض. خزینه. ماساژور. استخر مخصوص تفریح بزرگان یک قسمت از حمام نیز برای شخص علی قلی آقا ساخته شده که بعد از مرگش برای خانمها مورد استفاده قرار می گرفته است.

متاسفانه موقع حضور ما برای مرمت بسته بودن

استخر داشت که خیلی متفاوت از سایر حمام های تاریخی بود. حمام خصوصی هم داشت که باقی جاها ندیده بودم. کاشی های برجسته ش هم جالب بود برام.

حمام بزرگ و قشنگیه. راهنما هم داشت که اگه می‌خواستین توضیح می‌دادن براتون

فضای جالبی داره راهنما و توضیحات کافی وجود داره خیابانهای اطراف حمام هم سنگفرش و زیباست

ما با بچهای کانون عکس رفتیم اینجا برای عکاسی ، جوری نیست که وقتی بری بگی وای عجب جاییه ، نمیدونم چرا حس تاریخی بودن نداد بهم ولی عکسای خوبی میشه گرفت اونجا مخصوصا اگر توی تایمی برین که آفتاب از بالا بتابه خیلی خوب میشه . در کل برای اینکه یک بار دیده باشین و تجربه جدیدی باشه پیشنهاد می‌کنم ببینیدش

سبک معماری جالب بود و یک بار دیدنش بدی نیست

به مورد استفاده هر دو حمام از چاهی معروف به «چاه گاو» تأمین می‌شده که در فضایی به نام «گاورو» در غرب حمام قرار داشته. آب از چاه بیرون کشیده می‌شد و به مخزنی در پشت بام انتقال داده و از آن جا به خزینه‌ها و حوضچه‌ها هدایت می‌شد. سیستم گرمایش حمام‌ها شامل تون (آتشدان)، انبار سوخت، تیان (ظرف مخصوص گرم کردن آب) و گودال جمع‌آوری خاکستر بوده که آن‌ها هم غرب حمام قرار داشتند. حمام کوچک ساختار معماری شبیه حمام بزرگ دارد، با این تفاوت که در اندازه کوچک‌تر ساخته شده‌است. حمام کوچک فضاهایی با قاعده‌های منظم و هندسی دارد. قاعده سربینه این حمام مربع شکل است و سکوهایی با حوض‌های درونشان در سه ضلع قرار دارد. گرمخانه این حمام، فضایی با قاعده هشت و نیم متری است و هشت ستون سنگی، طاق میانی آن را بر دوش دارند. فضاهای پیرامون بخش میانی با طاق‌های کوتاه تری پوشیده شده‌اند و مکان‌هایی برای شست و شو فراهم آمده‌است. پس از طی چند پله از کف گرمخانه می‌توانید از درگاه خزینه وارد آن شوید. کف گرمخانه از سنگ‌های مرمر ساخته شده که کف آن همیشه گرم بوده‌است. دور تا دور دیوار گرمخانه با تزیینات کاشیکاری با نقوش گل و مرغ و اسلیمی تزیین شده‌است. یک استخر بزرگی خواهید دید که به «چال حوض» معروف بوده و احتمالاً برای آب‌تنی و غوطه ور شدن در آب گرم استفاده می‌شده‌است. در دو سوی محور اصلی این فضا دو شاه نشین وجود دارد که احتمالاً یکی باری پرش در آب استفاده می‌شده و دیگری جایگاه تماشاگران بوده‌است. در کنار گرمخانه با عبور از چند پله، به خزینه حمام خواهید رسید. در طرفین خزینه هم دو محل استحمام اختصاصی قرار دارد که به شاه نشین مشهور است. سیستم دفع فاضلاب به روش گنداب بوده‌است. به این ترتیب که فاضلاب از طریق کف شوی‌های دو محل گرمخانه و سربینه به کانالی هدایت می‌شده. سرانجام به محوطه بزرگی در پشت حمام سرازیر می‌شده و در آن محل پس از خشک شدن به خارج شهر منتقل می‌شده‌است. موفق و پیروز باشید.

در منطقه بیدآباد اصفهان به وسیله علی قلی آقا از درباریان دو پادشاه صفوی، شاه سلیمان و شاه سلطان حسین صفوی در مجموعه‌ای که خود، بانی آن بوده، به سال ۱۱۲۵ هجری قمری ساخته شده‌است. این حمام از نوع معماری سبک اصفهان در اواخر عصر صفوی است. بنای حمام شامل دو حمام بزرگ و کوچک و فضای چال‌حوض است. هر یک از این دو حمام از دو بخش اصلی سربینه و گرم‌خانه تشکیل یافته‌است، به‌طوری‌که در آن دوره مردان و زنان به صورت جداگانه می‌توانستند از آن استفاده نمایند. شکل قاعده سربینه حمام بزرگ، به شکل هشت ضلعی منتظم طراحی شده‌است و در اطراف سربینه سکوهایی طراحی شده که فضاهای پشت آن‌ها با طاق نماهای مدور تزئین یافته و همچنین گنبد میانی سربینه بر هشت ستون بزرگ سنگی استوار است. تزئینات سقف حمام به صورت رسمی بندی است و نورگیرهای سقف به صورت منظم از فضای اطراف به سمت مرکز سقف به صورت منظم طراحی شده‌اند که در مواقع مختلف روز با ایجاد سایه روشن بر زیبائی تزئینات سقف می‌افزاید. این بنا هم اینک (پس از بازسازی و ترمیم) به صورت موزه مردم‌شناسی در معرض دید عموم گردشگران قرار گرفته‌است. علی قلی آقا سازنده مسجد علی‌قُلی‌آقا و برادرش خسرو آقا سازنده حمام خسروآقا است. این دو از خواجه‌سرایان سرشناس و نیکوکار بوده‌اند. شمارهٔ ثبت ۲۲۶ تاریخ ثبت ملی ۱۳ آذر ۱۳۲۲

حمام علی‌قلی‌آقا که نام علی‌قلی‌آغا نیز شناخته می‌شود، از جاهای دیدنی اصفهان در منطقه بیدآباد است و در سال ۱۱۲۵، توسط علی قلی آقا، از درباریان دو پادشاه صفوی، شاه سلیمان و شاه سلطان حسین صفوی ساخته شده‌ است. با معماری سبک اصفهان در اواخر دوره صفوی، حمام علی‌قلی آقا شامل دو حمام بزرگ، کوچک و فضای چال‌حوض می‌شود. هر دو حمام بزرگ و کوچک از دو بخش اصلی سربینه و گرم‌خانه تشکیل شده‌اند، به‌ طوری‌ که در آن دوره، مردان و زنان به صورت جداگانه می‌توانستند از آنها استفاده کنند. تزئینات سقف حمام به صورت رسمی‌بندی است و نورگیرهای سقف به گونه‌ای طراحی و کار گذاشته شده‌اند که در ساعات مختلف روز با ایجاد سایه‌روشن بر زیبایی تزیینات سقف بیافزایند.

بر اساس بروشور این مجموعه حمام علی قلی آقا به همراه مجموعه بناهای عمومی دیگر از جمله مسجد، بازارچه و چهارسو از دوره صفوی باقی است. بانی ساخت این بنا علی قلی آقا از بزرگان دربار شاه سلیمان و شاه سلطان حسین صفوی بوده است. دو کتیبه مورخ ۱۱۲۲ ه ق در مسجد علی قلی آقا و نقل مولف تاریخ اصفهان از ساخت حمام در سال ۱۱۱۲ ه ق و بالخره تاریخ ۱۱۲۵ ه ق در انتهای وقفنامه حمام نشان می دهد این بنا از آثار نیمه اول قرن دوازدهم هجری قمری است. این بنا از دو حمام بزرگ و کوچک تشکیل شده است و مانند دیگر حمام های سنتی شامل دو فضای اصلی سربینه و گرمخانه است. مجموعه این دو حمام به گونه ای طراحی شده که سربینه ها در مجاور یکدیگر و گرمخانه ها نیز کنار هم قرار میگیرند. بدین ترتیب با نزدیک هم واقع شدن فضاهای با درجه حرارت مشابه، اتلاف حرارت کمتری صورت می گیرد.

حتما حتما با هماهنگی برید چون ما رفتیم و به علت تعمیرات بسته بود و هیچ کجا هم اطلاع رسانی نکرده بودن متاسفانه😔

پیشنهاد میکنم اگر رفتید آماده برخورد افتضاح مسولین اونجا باشید یه خانم مسولش بود ما گفتیم میخاییم عکس بگیریم بعد توضیح شما را گوش بدیم آقا افتاد رو دور لج کردن پاچه می‌گرفت فقط موقعی هم که خواستیم بیاییم بیرون یک کلمه ازش پرسیدیم قدمت حمام چند ساله داد زد سرمون برید بیرون دیگه خلاصه سگ بستن تو حموم مواظب باشید افتضاح بود کوفتمون کردن لااقل یه مشت آدم با شخصیت بزارید اینجور جاها

حمام علیقلی آقا که امروزه موزه مردم‌شناسی اصفهان در آن برپاست، یکی از برجسته‌ترین دیدنی های اصفهان به شمار می‌رود که در خیابان بیدآبادی این شهر قرار دارد. قدمت این حمام به سال 1125 هجری قمری (1091 هجری شمسی) می‌رسد که به دست علیقلی آقا که از درباریان شاه سلیمان صفوی و شاه سلطان حسین صفوی بود، با معماری سبک اصفهان ساخته شده است. اگر می‌خواهید از حمامی بازدید کنید که کلیه عناصر معماری حمام‌های ایرانی در آن به کار رفته باشد، حمام علیقلی آقا (موزه مردم‌شناسی اصفهان) انتخاب بسیار خوبی خواهد بود.