موزه عصر آهن در تبریز، یکی از مهمترین موزههای ایران است که تاریخچهی صنعت آهن را بهصورت جذاب و تعاملی به بازدیدکنندگان ارائه میدهد. این موزه در بازار تبریز، در خیابان امام، واقع شده و برای علاقهمندان به تاریخ و هنر، یک مقصد ضروری است. در این شهر بزرگ، میتوانید با دیدن نمونههای تاریخی و نمایشهای تعاملی، درک عمیقتری از دوران گذشته پیدا کنید. یه یادآوری: حتماً قبل از رفتن، یک کولهپشتی کوچک با آب و خوراکیهای سبک همراه داشته باشید تا در طول بازدید انرژی کافی داشته باشید.
اطلاعات تماس و آدرس
استان آذربایجان شرقی، تبریز، بازار، خيابان امام، ایران
موزه عصر آهن، که در پشت مسجد کبود تبریز واقع شده و فقط ۱۵ نفر همزمان میتونن داخلش بگردن، یه جاییه که با کشف تصادفی در حین خاکبرداری یه ساختمان قدیمی، به موزه تبدیل شد؛ درونش ۳۸ گور جنینی با آثار از دوره آهن، قاجار، زندیه، صفویه و تیموری پیدا شده و هر گور با اسباب بازی، جواهر یا ابزار جنگی خودش، یه داستان مهرپرستی رو به ما میگه. فضای داخلی خیلی کوچک ولی طراحیش با سلیقه، نورپردازی و تهویه عالیه، و یه راهنمای حرفهای هم همیشه در کنار بازدیدکننده هست تا دیوارهای ۷-۸ متری زیرزمینی رو با شمارهگذاری و توضیح دورههای تاریخی به همون لحظه بهت نشون بده. اما بعضیها میگن دسترسی بدون آسانسور کمی سخته و راهنمایی در بعضی بخشها کمبود، ولی در کل تجربهای متفاوت و هیجانانگیز است؛ حتی اگر قیمت بلیط ۱۵ هزار تومان یا ۴ هزار تومان (در نوروز) به نظر برسد، ارزشش رو با دیدن این آثار باستانی و تاریخچهی هزاران سالهی تبریز میدونن.
A. K.
یک سال قبل
۵
موزه عصر آهن هویت ۳۵۰۰ ساله تبریز
موزه عصر آهن یکی از متفاوت ترین موزه های شهر تبریز است که دارای ۳۸ گور باستانی است. در این گورها، اجساد به صورت جنینی دفن شده اند و قدمتشان به هزاره اول قبل از میلاد، یعنی دوره آهن بر می گردد.
برای اولین بار در سال ۱۳۷۶ در حین عملیات خاکبرداری در نزدیکی مسجد کبود تبریز کشف شد. آثار بهدست آمده از این سایت شامل گورهای جمعی، ظروف سفالی و اشیای زینتی است که همه این آثار مربوط به دوره قاجار، زندیه، صفویه، تیموری و ایلخانی هستند. سه سال بعد از کشف گورستان عملیات حفاری در این منطقه آغاز شد و همه آثار و گورها را از دل خاک بیرون آورده شدند. کاوش های زیادی انجام گرفت و در نهایت، در سال ۱۳۸۵ این گورستان تبدیل به موزه شد.
اکثر این اجساد در سنین پایین مرده اند و با توجه به نحوه خاکسپاری شان معلوم می شود که پیرو آیین مهرپرستی بوده اند. مورد جالب توجه دیگر این است که در این گورستان مردگان با تعلقات دنیا خاک شده اند، مثلا در کنار کودکان اسباب بازی، در کنار زن ها جواهرات و در کنار مردها، ابزار جنگی دفن شده اند. حتی با دقت در اشیای دفن شده کنار اجساد می توان به تفاوت طبقاتی پی برد، مثلا کسانی که ظروف بیشتری در گور خود دارند، احتمالاً ثروتمند تر بوده اند.
این موزه با موزه های دیگهی شهر خیلی متفاوت هست. از در که وارد می شید، یه سری پله رو باید برید پایین تا به یه حیاط کوچک برسین. یه کم جلوتر سمت راست می تونید موزه رو ببینید. یه قسمتی از زمین رو کنده بودن و به استخوان و ظروف سفالی باستانی رسیده بودن. تجربه متفاوتی نسبت به سایر موزه های شهر هست.
فضای موزه کوچک هست و حداکثر ظرفیت ۱۵ نفر رو داره.
یه نفر اونجا هستند که خیلی خوب وسایل کشف شده و مراحل کشف رو توضیح می دن.
روز یکشنبه مورخ 1403/03/20 ساعت 9 صبح از این مکان بازدید کردیم.
با توجه به اینکه حداکثر ظرفیت بازدید همزمان 15 نفر است، اول وقت را برای بازدید انتخاب کردیم تا از تلف شدن وقت در صف و ازدحام احتمالی در امان باشیم!
این محل از لحاظ باستان شناسی بسیار بسیار حائز اهمیت است و با ابتکار شایسته ی دست اندر کاران و کارشناسان موزه، دوره های مختلف تاریخی از هزاران سال پیش تاکنون در اون قابل شناسایی و رویت است.
ابتکار مذکور (که به راستی شایسته تقدیر است و من در جای دیگری نمونه اون رو ندیدم)، بدین شرح است: وارد موزه که میشوید، یکی از دیواره ها که طول تقریبی اون 7 یا 8 متر زیر زمین است را بصورت دست نخورده به وسیله طناب هایی تقسیم بندی و با اتیکت شماره گذاری کرده اند. در تابلو راهنمای نصب شده کنار این دیوار، توضیحات مربوط به این شماره گذاری درج شده است که هر قسمت مربوط به کدام دوره تاریخی است؟ همچنین آثار بستر رودخانه، سیل و زلزله های گذشته، کوزه و سفال هر دوره تاریخی و اسکلت های مربوط به اجساد مدفون شده در داخل دیوار بصورت بکر و دست نخورده قابل مشاهده است.
در واقع با تماشای این دیوار، در عرض چند دقیقه به عمق 8 متری و چند هزار ساله ی تاریخ این منطقه سفر خواهید کرد که خیلی خیلی هیجان انگیزه.
سعی کرده ام در عکس های ضمیمه ی این مرور تصاویری از این دیواره ی تاریخی رو به یادگار ثبت کنم.
کشف این مکان هم بصورت کاملا اتفاقی و در جریان گودبرداری یک ساختمان در حال ساخت صورت گرفته که بلافاصله عملیات ساختمانی متوقف شده و به مرور زمان و طی سالهای اخیر زمین های اطراف هم توسط میراث فرهنگی تملک شده تا پس از گمانه زنی ها به محدوده قابل بازدید موزه افزوده شود. همچنین طراحی فضای موزه خیلی با سلیقه انجام شده و حس و حال خاصی رو به بیننده منتقل میکنه.
ضمنا کلید دار این مجموعه، در حین بازدید، ما رو همراهی کردند و در حد دانسته هاشون، اطلاعات خوبی در اختیارمون گذاشتند.
من پیشنهاد میکنم بازدید از این موزه رو اصلا از دست ندید. ورودی این موزه به ازای هر نفر 15 هزار تومان است.
زمانی که ما از این موزه بازدید کردیم حدود ۹ صبح و خلوت بود ولی در نظر داشته باشید که حداکثر ۱۵ نفر به صورت همزمان میتونن از اینجا بازدید کنند
دسترسی ها بسیار هوشمندانه طراحی شده بود
در کل بسیار دیدنی و حتما ارزش بازدید داره