قلعه تاریخی رِموک مکان یادبود واقعه تاریخی شهداد. این قلعه که در دل شهر کوچک شهداد قرار گرفته، برای گردشگران علاقهمند به تاریخ و معماری ایرانی جذابیت خاصی دارد. در این منطقه، بازدید از این مکان بهعنوان یک تجربه فرهنگی و تاریخی در میان مردم محلی و گردشگران بینالمللی محبوب است. اگر به دنبال یک سفر تاریخی در دل کرمان هستید، حتماً رِموک رو از دست ندهید. یه یادآوری ساده: حتماً قبل از رفتن، از وضعیت آب و هوا مطمئن شوید.
قلعه رموک، که در دل کویر لوت و نزدیک شهر شهداد قرار گرفته، با دیوارهای خشتساز و برجهای چندلایهاش بهعنوان یکی از قدیمیترین دژهای دفاعی منطقه شناخته میشود؛ اما در حالی که بازدیدکنندگان از منظرهی خیرهکنندهی نخلستانهای سبز و نور طلایی غروب لذت میبرند، نظرات نشان میدهد که این بنا در حال فرسایش و آسیبپذیری است، جایی که مسیر خاکی و سنگلاختهاش برای خودروها مناسب نیست و حتی حفاریهای غیرمجاز باعث آسیب جدی به بخشهای مهم قلعه شدهاند. بسیاری از بازدیدکنندگان امیدوارند که با توجه به پتانسیل تاریخی و اقتصادی این مکان، مرمت و بازسازی انجام شود و جادهی دسترسی بهبودجهی بهتری برسد؛ در عین حال، برخی از نظرات اشاره میکنند که قلعه در حال حاضر بهصورت نادیده گرفته شده و بدون حراست کافی باقی مانده است، در حالی که محلیها و گردشگران علاقهمند به تجربهی تاریخ و فرهنگ این منطقه، بهدنبال راهحلهای حفاظتی و ترویج گردشگری محلی هستند.
HESAM ASHOORI
۴ ماه قبل
۵
وقتی اسم قلعه رموک میآید، باید بدانیم که درباره یکی از استراتژیکترین و قدیمیترین دژهای دفاعی در حوالی کرمان (منطقه شهداد و اندوهجرد) حرف میزنیم. این قلعه برخلاف قلعههای اشرافی که برای رفاه ساخته میشدند، یک «دژ نظامیِ جانسخت» است که از خشت و گل ساخته شده تا در برابر گرمای سوزان کویر لوت و حملات دشمنان تاب بیاورد.
آن چیزی که فقط باستانشناسها میدانند:
نکته خیرهکننده درباره رموک، سیستم دفاعی چندلایهی آن است. این قلعه جوری طراحی شده که دیوارها و برجهایش به صورت تودرتو ساخته شدهاند. یعنی اگر دشمن میتوانست از دیوار اول عبور کند، باز هم در محاصره دیوارهای بعدی گیر میافتاد. راز بزرگ رموک در «خشتهای عظیم» آن است. در دورههای پیش از اسلام، ابعاد خشتها بسیار بزرگتر از خشتهای معمولی دوران اسلامی بود؛ با لمس دیوارهای رموک میتوانی رد دست معمارانی را حس کنی که شاید ۱۵۰۰ سال پیش این دژ را برای محافظت از دروازههای کویر ساختهاند.
افسانهها و روایتهای محلی:
محلیهای منطقه شهداد و اندوهجرد قصههای عجیبی درباره رموک دارند. آنها میگویند این قلعه «خانه جنیان» بوده است! چرا؟ چون انقدر عظیم و مستحکم است که باور نمیکردند دست انسانهای معمولی با ابزارهای ساده توانسته باشد چنین دیوارهای قطوری را بالا ببرد. همچنین روایتی هست که میگوید از داخل قلعه رموک تا قلعههای مجاور، تونلهای زیرزمینی وجود داشته تا در زمان طوفانهای سهمگین شن یا محاصره، سربازان بتوانند بدون دیده شدن جابهجا شوند.
تجربه واقعی برای تو:
حس تسلط: وقتی بالای بقایای برجهای رموک میایستی، منظرهای از نخلستانهای سبز در دل کویرِ قهوهای جلوی چشمت باز میشود که تضادش بینظیر است. آنجاست که میفهمی چرا نام این قلعه با «دیدهبانی» گره خورده است.
بازی با نور: بهترین زمان برای دیدن رموک، یک ساعت قبل از غروب خورشید است. رنگ خشتها در نور نارنجی دمِ غروب، جوری تغییر میکند که انگار قلعه دارد از درون میسوزد. برای عکاسی، این ساعت طلایی را از دست نده.
مسیر دسترسی: این قلعه در شرق کرمان و نزدیکی شهر اندوهجرد قرار دارد. مسیر رسیدن به آن از میان کلوتها و مناظر شگفتانگیز کویر لوت میگذرد که خودش نیمی از لذت سفر است.
نکته رفیقانه: رموک در منطقهای است که آفتابش بیرحم است. حتماً آب کافی و کلاه همراه داشته باش. همچنین چون بنا به شدت در معرض فرسایش است، هنگام بالا رفتن از دیوارههای خشتی خیلی مراقب باش تا هم خودت آسیب نبینی و هم این میراث زخمی بیشتر تخریب نشود.
قلعه با پتانسیل بسیار بالا هست و نزدیک به جاده اصلی امیدوارم برای بازسازی و مرمتش اقدام بشه ... در حال حاضر رها شده و در حال فرسایش است و با اینکه به جاده نزدیک هست مسیر کوتاه جاده تا قلعه خاکی و بسیار بی کیفیت میباشد
این قلعه دوره ساسانی بدون نگهبانی رها شده است و خیلی از بخش های اون حفاری شده برای کشف گنج و دفینه که باعث اسیب شدید به قسمت های مهم قلعه شده است. مسیر ورودی به قلعه خاکیه که به شدت هم سنگلاخه و اصلا برای خودروهای کف خواب مناسب نیست - قلعه معماری خاصی داره و با قلعه های تاریخی دیگر کاملا متفاوته - قلعه روی یک تپه بنا شده که کاربری دژ نظامی داشته است - اگر ماشین آفرودی دارید برید وگرنه ماشینتون خراب میشه و اسیب میرسد - حتما از شهر کوتوله ها داخل شهر شهداد دیدن کنید خیلی جالبه
افسوس و صد افسوس که چنین مکانی تاریخی این گونه نادیده گرفته شده است ، در حالی که مردمان اطراف (شهداد) زندگیای بسیار سخت و تنگدستانه دارند و میتوان از ای جاذبهی تاریخی که به دوره ساسانی چیزی حدود ۸۰۰ الی ۱۰۰۰ سال قبل ، بهرهی توریستی داشت و صرف رونق اقتصادی شهر و مردمان منطقه کرد ؛ حتی با بیدار شدن آیین گذشتهی منطقه میتوان تاثیر اجتماعی فرهنگی آن را نیز به وضوح در منطقه مشاهده کرد ، متاسفانه در بازدید امروز ۶ بهمن ۱۴۰۲ مشاهده شد که در ۹ اتاق از ۱۲ اتاق قلعه حفاریهایی برای کاوش اشیا و عتیقه انجام شده و به بنا آسیبی شدید وارد گشته است ! تعجب از آن است که چرا هیچ گونه حراستی از این بنای تاریخی که ثبت آثار ملی شده است انجام نمیشود