رضا مرادی
۳ سال قبل
تموکن یا تااوکه (در انگلیسی: Tam(uk)ka(n)) از بنادر باستانی هخامنشیان در ۴۵ کیلومتری ساحل خلیج فارس و در پشت لیان قرار داشتهاست. هم اکنون در ضلع غربی شهر برازجان واقع است. مراحل پیدایش تااوکه کشف باز مانده کاخ شاهنشاهان هخامنشی در برازجان بطور ناخودآگاه منتظره ای اتفاق افتاد ، ماجرا بیشتر جنبه اتفاقی داشت : سازمان آب منطقه ای فارس و بنادر طرحی داشت که آب رودخانه شاپور را به بوشهر و برازجان برساند . هنگام پیاده کردن این طرح ، در مسیر خاک برداری لوله ای که از شهر برازجان عبور میکند ، حفاران به یک مثال ستون سنگی برخورد کردند که ماشین خاکبرداری آنرا از محل اصلی خود خارج کرده بود . سنگ سیاه فرسوده از آغاز حکایت از کشف خارق العاده میکرد . آنرا به فرمانداری برازجان انتقال دادند و جریان به آگاهی مقامات مسئول محلی رسید و با یک بررسی دقیق برنامه ای برای این منظور در محل تنظیم شد . در اطراف شهر برازجان تپه ها و آثار تاریخ ارزنده ای ادوار مختلف تاریخ مشاهده میشود ، در قسمت غربی شهر – در فاصله یک کلیومتر – تپه نسبتا” بزرگی از دوره ایلامی و هخامنشی بنام(( تل مر )) وجود دارد که با آثار باستانی مکشوفه در حدود سیصد متر فاصله دارد . تپه های دیگری از قبیل تل خندق چون نگین های برجسته ای شهر را در بر گرفته اند که نشانه ها و آثاری از ازمنه های گذشته بر چهره و در درون خویش دارند . آثار مکشوفه در یم کیلومتری غربی شهر برازجان – در داخل نخلستانها و در سمت جنوبی جاده اسفالته (( برازجان بوشهر )) قرار دارد . جاده فرعی دیگری به موازات جاده اسفالته در جلو تل مر برازجان ، از روی آثار مزبور میگذرد